قبل و بعد از حجامت باید ...

بسم اللّه الرّحمن الرّحیم

و صلّی الله علی محمّد و آله الطّاهرین  و لعنه الله علی اعدایهم اجمعین

حجامت آلرژی؛ راه حلّی ساده برای مشکلی بزرگ

آلرژی را به حق«بیماری هزاره سوّم» نامیده اند؛ تا آن جا که گفته می شود به طور متوسّط در جهان از هر 3 نفر، یک نفر به نوعی از آلرژی رنج می برد. این مقاله قصد پرداختن به تعریف آلرژی و راه های درمان رایج آن را ندارد؛ بلکه به یکی از راه کارهای موثّر طبّ سنّتی برای درمان این بیماری می پردازد.

واکسن آلرژی چیست؟

یکی از موثّرترین راه های درمان آلرژی در طبّ جدید آن است که به صورت دوره ای واکسن هایی به نام واکسن آلرژی به بیمار تزریق می شود. این واکسن ها حاوی همان موادّی است که بیمار به آنها حسّاسیت دارد. میزان این موادّ حسّاسیت زای تزریقی در طول این دوره درمان، به تدریج بیشتر و بیشتر می شود. این روش که نوعی ایمنی درمانی است باعث می شود تا به تدریج، سیستم ایمنی فرد به آن مواد تحمّل پیدا کند و مشکل رو به بهبود گذارد.

این روش درمانی در عین حال که در صورت اجرای صحیح، منافع زیادی دارد، دارای چند ایراد اساسی است:

1- برای ساخت واکسن ویژه هر بیمار، ابتدا باید معلوم شود که او به چه چیزهایی آلرژی دارد که این کار مستلزم انجام تست های تخصّصی گران قیمت و وقت گیر است.

2- برای کاهش هزینه های آماده سازی ترکیب اختصاصی واکسن، می توان از واکسن های آماده استفاده کرد ولی باید توجّه داشت که اثربخشی آنها بسیار کمتر است به ویژه اگر از واکسن های خارجی استفاده شود؛ چراکه این واکسن ها بر مبنای موادّ حسّاسیت زای شایع در کشور سازنده ساخته شده اند و نه بر اساس موادّ حسّاسیت زای شایع در ایران.

3- طول درمان بسیار طولانی و به طور متوسّط 5-2 سال است.

4- بیمار -حدّاقل در اوایل دوره درمان- باید هفته ای 3 بار تزریق واکسن داشته باشد که امر چندان خوشایندی نیست.

5- به طور معمول 6-4 ماه طول می کشد تا نشانه های اوّلیه بهبودی به وجود آیند.

6- و نهایتاً این که این روش، بسیار پر هزینه است و برای تعداد زیادی از بیماران، تامین هزینه های آن دشوار است.

حجامت آلرژی؛ ساده، ارزان و موثّر

یکی از آثار ثابت شده حجامت – به ویژه حجامت عام یا حجامت بین دو کتف – تحریک سیستم ایمنی و افزایش توان دفاعی بدن است. جالب است بدانید که در تحقیقی که در یکی از کشورهای اروپایی انجام شده است، ثابت شده است که اگر واکسن هایی که به طور معمول در همه کشورها به کودکان تزریق می شوند؛ به جای بازوی کودک در بین دو کتف او – یعنی محلّ انجام حجامت عام – تزریق شوند، اثربخشی آنها بسیار بیشتر خواهد بود. این نکات ساده، پایه علمی انجام حجامت آلرژی را تشکیل می دهند؛ حجامتی که می تواند بسیار سریع تر، ساده تر، ارزان تر و موثّرتر از واکسن آلرژی، مشکل بیماران را حل کند.

روش انجام حجامت آلرژی

در این روش ابتدا از بیمار خواسته می شود که به ترتیبی که در ادامه می آید واکسن آلرژی را آماده کند و در روز انجام حجامت همراه خود بیاورد. پس از انجام حجامت عام(بین دو کتف)، فرد حجامت کننده مقداری از این واکسن را با پنبه روی محلّ زخم می مالد. پس از آن نیز از خود شخص خواسته می شود تا هنگامی که زخم های حجامت بسته نشده اند روزی چند بار این کار را تکرار کند. به این ترتیب عملی که طیّ دوره های طولانی و با هزینه های سنگین و در کلینیک های تخصّصی انجام می شود، به راحتی و با هزینه ای اندک و در مطب یک پزشک عمومی به سر انجام می رسد.

روش آماده سازی واکسن آلرژی

از تمام اقلام خوراکی وغیرخوراکی حسّاسیت زا و غیر حسّاسیت زای موجود در منزل، بخش اندکی را جدا کرده؛ داخل یک ظرف بزرگ بریزید. ( بـه ویـژه سـعی کنید  تمام موادّ یا غذاهای حسّاسیّت زایی که باعث تشدید بیماری شما می شوند؛ در این ترکیب وجود داشته باشند.) حجم هر یک از این موادّ، باید به اندازه یک قاشق مربّا خوری باشد؛ سپس به آنها آب جوش اضافه کنید و این ظرف را یک هفته داخل یخچال نگهداری نمایید.

پس از یک هفته، ظرف را از یخچال خارج کرده؛ مجدّدا به آن مقداری آب جوش اضافه نموده؛ محتویات آن را کاملا بکوبید تا به خوبی با هم مخلوط شوند، سپس آنها را از صافی رد کنید. به محلول باقیمانده، به اندازه یک قاشق مربّا خوری، گَرد جاروبرقی( پودر نرم داخل کیسه جاروبرقی) نیز اضافه نمایید و سپس آن را کاملا مخلوط کنید تا ترکیب یکنواختی به دست آید. از این ترکیب، معادل پنجاه میلی لیتر( یعنی به اندازه یک شیشه دارویی کوچک) را در یک ظرف دربسته ریخته؛ آن را در روز تعیین شده، جهت انجام«حجامت آلرژی» به مطبّ بیاورید.

چند تذکّر

1- هر قدر تعداد و تنوّع مواد اوّلیّه ای که داخل ظرف می ریزید؛ بیشتر باشد، واکسن شما مطلوب تر و کارآمدتر و حجامت شما مفیدتر و پربازده تر خواهد بود. فهرست برخی از این اقلام از این قرار است: آرد برنج، آرد گندم، روغن نباتی، روغن مایع، سرکه(انواع آن)، آب لیمو، آب غوره، پیاز، سیر، انواع میوه ها، چای، توتون سیگار، تنباکو، الکل، شیر، ماست، کره، پنیر، فلفل، عسل، قند و شکر، زرد چوبه و سایر ادویه، دارچین، خرما، انواع سبزی های خوراکی، سیب زمینی، گوجه فرنگی، بادنجان، خاک و خاشاک موجود در باغـچه و گـلدان ها، تـخم مرغ، انـواع سُس ها، انـواع خوراکی های صنعتی مورد استفاده در منزل( سوسیس، کالباس، همبرگر، پیتزا، چیپس، انواع پفک، بیسکوییت ها، شکلات ها، نوشابه ها، آب میوه ها، بستنی ها و...)، انـواع گوشـت ها، انواع حبوبات( به صورت ساییده شده)، ربّ گوجه فرنگی، انواع مربّاها، ترشی ها و... و مقداری از گُل و برگ گیاهانی که در باغچه یا گلدان نگهداری می کنید یا در محلّ زندگی  شما می رویند و....

2- از موادّ شیمیایی (با مقدار کمتر و در حدّ یک قاشق چای خوری) نیز در ترکیب اوّلیّه استفاده نمایید؛ مانند بنزین، نفت، مایع های ظرفشویی و دستشویی، صابون های جامد، شامپو، اُدکلن و اِسپری، انواع خوشبوکننده ها و بوگیر ها، انواع موادّ آرایشی و بهداشتی، انواع کرم های پوستی مورد استفاده، ، جوهر و....

3- در نوبت اوّل تهیه واکسن، فهرست تمام موادّ مورد استفاده خود را یادداشت نموده؛ سعی کنید در دفعات بعد، تعداد و تنوّع موادّ موجود در این فهرست را افزایش دهید.

4- زمانبندی آماده سازی واکسن آلرژی را به گونه ای تنظیم کنید که در روز انجام حجامت، آماده استفاده شود؛ امّا اگر واکسن را زودتر از موعد مقرّر آماده نموده اید؛ آن را در یخچال یا فریزر، نگهداری کنید.

چند نکته:

1- در حجامت آلرژی، بهتر است تعداد خراشها زیادتر از حدّ معمول باشد تا سطح تماس واکسن با بدن بیشتر شود؛ امّا با توجّه به این که در این نوع حجامت، خونگیری هدف اصلی نیست بهتر است به 3-2 بار خونگیری سبک اکتفا شود؛ مگر در مورد کسانی که به دلیل غلظت خون، حجامت به طور عادی نیز برایشان مفید است.

2- برای تماس هر چه بهتر بدن با موادّ آلرژن محیط بهتر است از پانسمان محلّ حجامت خودداری شود.

3- در این نوع حجامت هم به مانند حجامت های دیگر، نگران عفونت کردن موضع حجامت نباشید. علیرغم تماس مکرّر این واکسن عجیب و غریب! با خراش های پوستی؛ تقریباً محال است که موضع حجامت، دچار عفونت شود.

4- نکته قابل توجّه این است که اثربخشی حجامت در درمان آلرژی به حدّی است که بسیاری از افراد، با چند نوبت حجامت معمولی نیز بهبودی قابل توجّهی را تجربه خواهند کرد که البته تشخیص مفید بودن حجامت باید از سوی یک درمانگر خبره تایید شود.

 5- حجامت آلرژی و تهیّه واکسن آن، مشکل وعجیب به نظر می رسد امّا جالب است که بدانید با همین روش، تا کنون صدها بیمار با شکایت آلرژی، اگزما، حسّاسیّت های پوستی، آسم، کهیر و درماتیت، به طور قاطع و بدون عود بیماری، درمان شده اند.

6- بسته به نوع آلرژی، شدّت و سابقه بیماری و نیز طبع و مزاج جسمی بیمار، طول درمان و تعداد و زمان بندی حجامت ها متفاوت است و درعین حال، این تعداد، از ابتدای شروع درمان، قابل پیش بینی دقیق نیست. به طور معمول، حجامت آلرژی، اغلب باید حدّاقل 3 جلسه (با فاصله های یک ماهه)  تکرار شود.

7- حجامت آلرژی عارضه و خطر خاصّی ندارد و رضایت بیماران از این روش درمانی، 97 درصد، ارزیابی شده است.

تذکّر مهم:

علیرغم اثربخشی غیرقابل انکار حجامت آلرژی، روش اصلی مواجهه با این بیماری در طبّ سنّتی و اسلامی، به گونه ای دیگر است. در این روش اصولی به حلّ مشکل اصلی بیمار – که معمولاً به کبد او مربوط می شود – و اصلاح مزاج وی توجّه می شود. این روش درمان، بسیار آسان و موثّر است؛ امّا احتیاج به درمانگری خبره دارد. ان شاء الله به زودی و در مقاله هایی مستقل به روش های درمانی مذکور خواهیم پرداخت.

يوهان آبل در كتاب خود به بررسي و تحقيق در مورد اثرات حجامت در مواضع مختلف بدن پرداخته است كه در اين قسمت بطور خلاصه به بيان برخي از نتايج تحقيقات وي مي پردازيم  : 

الف- حجامت در ناحيه سه گوشه شانه  :

از اين ناحيه تمامي آسيب و التهابات ناحيه سر را مي توان معالجه نمود. همچنين حجامت در اين نقطه موجب درمان التهاب حلق و عفونت لوزه مي شود . حجامت در اين ناحيه براي درمان Epicondiltis و درد و تورم مفاصل كلاويكولار موثر است و موجب تسريع گردش خون در غده تيروئيد مي شود … كساني كه دچار افسردگي بوده خلق وخوي مساعدي ندارند را بايد در اين ناحيه تحت ماساژ و بادكش قرار داد.

فردي كه بمدت چهار هفته دچار Tonsilitis و اكستراسيستول بود و با توجه به مصرف قابل ملاحظه اي از آنتي بيوتيك ها مداوا نگرديده بود يك روز بعد از حجامت در اين ناحيه ، به آرامش و بهبودي قلب خود دست يافت و يك هفته پس از آن ، عفونت وي برطرف شد.

ب- ناحيه صفرا و كبد  :

حجامت در اين ناحيه عبور صفرا در مسير خود را تسهيل مي كند ودر مورد سندروم Post Cholocystectomy سريعا موجب بهبودي مي شود كه كمتر روش درماني با حجامت از اين نظر قابل مقايسه است . حجامت در اين ناحيه همچنين اثرات درماني بر آب مرواريد و سينوزيت مزمن دارد.

چ- ناحيه ريه  :

حجامت در اين ناحيه موجب تسهيل گردش خون ريوي و آسان شدن عملكرد قلب راست شده و در مواردي مثل برونشيت ، آسم و نيز عفونت ريه موثر است. كسانيكه دچار عفونتهاي ريه هستند با حجامت مداوا مي شوند. تجربيات Bochmann - Hufeland  حاكي از موثر بودن حجامت در مبتلايان به پنوموني با تب بالا مي باشد. 

د- ناحيه كليه و مثانه  :

بعد از حجامت ناحيه صفرا مهمترين نقطه براي پاكيزه كردن بدن از مايعات مضر ، اين ناحيه است . حجامت در اين ناحيه انسداد در لوله هاي گلومرولار و استاز عروقي را برطرف مي سازد و در نتيجه بيماريهاي كليه و بسياري از بيماريهاي مرتبط با عملكرد كليه ها درمان مي شوند . برخي ديگر از اثرات درماني حجامت در اين ناحيه عبارت است از : اكلامپسي ، آسم و داغ شدن بدن هنگام يائسگي .

ه- ناحيه لگن خاصره كوچك و تخمدان ها  :

برخي از اثرات حجامت در اين ناحيه عبارتست از :

تنظيم سيستم مثانه و كليه صفرا ، تقويت جريان خون در لگن كوچك و تقويت غدد جنسي ، بهبود آرتروز كمر ، باسن و زانو ، درمان ناراحتي هاي دورن يائسگي ، فشار خون بالا ، ديسمنوره و آمنوره ، بيماريهاي پروستات ، هموروئيد و …

و- ناحيه كنترل فشار خون بالا :

حجامت در اين نقطه براي رفع درد كمر و فشار خون بالا مطلوب است . معمولا فشار خون بين 30-10 ميلمتر جيوه كاهش مي يابد و براي ماهها بدون تغيير مي ماند لذا از ميزان داروي مصرفي بيمار مي توان كاست . همچنين با انجام حجامت در اين ناحيه معمولا سرگيجه ، وزوز گوش و مشاهده اجسا.م فنري در جلوي چشم رفع مي شوند.

دكتر يوهان آبل در كتاب خود همچنين به بيان و توضيح موارد متعددي از بيماران كه با حجامت درمان شده اند پرداخته كه توضيح همه آنها در اينجا ميسر نمي باشد و علاقمندان مي توانند به ترجمه اين كتاب مراجعه كنند . 

نقش حجامت در تقويت سيستم ايمني بدن

يکي از اثرات منحصر به فرد و قوي حجامت، پيشگيري از سرماخوردگي  هاي مکرر و انواع آلرژي  است. توضيحات ذيل در اين مورد قابل دقت است :

قسمتي از بدن که حجامت در آنجا انجام مي شود، ارتباط بسيار نزديكى با محل تجمّع سيستم لنفوييد و غدد لنفاوى دارد. در صورت نفوذ ميكروب‏ها و هرگونه آنتى‏ژن، سلول‏هاى ايمنى موجود در غدد لنفاوي به صورت بسيار قوى و شديد با عامل مهاجم به نبرد پرداخته، آن را مغلوب مى‏كنند. بنابراين وجود غنى‏ترين و قوى‏ترين سيستم لنفاوى در كنار مواضع حجامت باعث مى‏شود كه احتمال ابتلاء به عفونت و غلبه‏ ى ميكروب بر بدن از طريق موضع حجامت در حدّ صفر باشد و بر عكس تحريك سيستم ايمنى به وسيله ‏ى حجامت باعث تقويت اين سيستم حياتى شود.

در طب رايج نه تنها هيچ روشى براى تقويت سيستم ايمنى بدن وجود ندارد، بلكه بسيارى از درمان‏هاى موجود از جمله تجويز داروهاى كورتونى باعث تضعيف عملكرد آن مى‏شود. بنابراين اثبات نقش حجامت در تقويت سيستم ايمنى از اهميت زيادى برخوردار بوده و تأثير آن را در درمان بسيارى از بيمارى‏ها توجيه مى‏كند.

 وجود قوى‏ترين سيستم لنفاوى (ايمني) در كنار مواضع حجامت باعث مى‏شود كه احتمال ابتلاء به عفونت و غلبه ‏ى ميكروب بر بدن از طريق محل حجامت در حدّ صفر باشد و بر عكس تحريك سيستم ايمنى به وسيله ‏ى حجامت باعث تقويت اين سيستم حياتى مي شود.

شواهدى كه به اثبات اين مدّعا كمك مى‏كند، عبارتند از:

1- ائمه ‏ى معصوم ‏عليهم السلام در روايات متعدد حجامت را به عنوان وسيله‏اى براى پيشگيرى از بيمارى‏هاى مختلف مطرح فرموده‏ اند. بديهى است، بدن موقعي در پيشگيرى از بيمارى‏ها موفق است كه از سيستم دفاعى قوى برخوردار باشد.

2- زكرياى رازى در فصل پنجم كتاب جُدرى و حصبه، براى حجامت تأثيرى پيشگيرانه شبيه واكسيناسيون قائل شده و مى‏گويد:

« در احتراز از آبله قبل از ظهور و جلوگيرى از ازدياد آن بعد از بروز، مقتضى است كودكان و نوباوگان و جوانانى را كه آبله در نياورده ‏اند يا آنكه آبله مرغان گرفته ‏اند و هم‏چنين كسانى كه مزاج آن‏ها مستعد قبول آبله است، فصد و كودكان كمتر از چهارده سال را حجامت كنند.»

وى، هم‏چنين مى‏گويد:

«...اما شيرخواران متجاوز از پنج ماه كه بدن آن‏ها تر و تازه و سفيد و سرخ باشد را بايد حجامت كرد.»

اين نظر رازى كه براى پيشگيرى از ابتلاى كودكان زير چهارده سال به آبله، حجامت را توصيه كرده است، با فرضيه‏اى كه مكانيسم اثر حجامت را تقويت سيستم ايمنى بدن مى‏داند، كاملاً مطابقت دارد و چه خوب است كه امروزه با ريشه ‏كن شدن بيمارى آبله، به تحقيق و بررسى اثر حجامت در پيشگيرى از ابتلا به ساير بيمارى‏هاى عفونى بپردازيم.

3- درمان زكام و آلرژى به وسيله‏ى حجامت:

از زكرياى رازى رساله‏اى باقى مانده كه در آن سؤال شهيد بلخى را در مورد فردى كه مبتلا به زكام بوده، پاسخ داده است. رازى در اين رساله بعد از بيان فهرست طولانى از پرهيزهايى كه بايد مراعات شود و نيز بيان داروهاى گياهى مؤثر بر اين بيمارى، مي گويد در مواردى كه بيمارى شديد باشد بايد از حجامت نيز استفاده شود:

« اما كسانى كه رنج آنان از اين بيمارى افزون باشد، يعنى بدين گونه كه سوراخ‏هاى بينى بسته شده و خارش داشته باشد و عطسه‏ فراوان شده و آب از بينى فرو ريزد، بايد از چيزهايى شبيه به آنچه ياد شد و نيز از راه رفتن و عرق كردن در حمام و حجامت از فرو رفتگى پشت استفاده كنند...»

لازم به ذكر است كه براى درمان انواع آلرژى  از نوعى حجامت خاص استفاده مى‏كنيم و اينجانب بيماران متعددى داشته‏ام كه بعد از ساليان متعدد مصرف داروهاى شيميايى و مراجعه به كلينيك آلرژى، هيچ نتيجه‏اى نگرفته اند، ليكن با انجام چند نوبت حجامت آلرژى، كاملاً بهبود يافته ‏اند.

4- نقش حجامت در پيشگيرى از سرماخوردگى:

افرادى كه به طور منظم حجامت مى‏شوند، يا دچار سرماخوردگى  نمى‏شوند و يا در صورت ابتلاء، بيمارى‏شان بسيار خفيف و زودگذر خواهد بود. اين حقيقتى است كه بسيارى از بيماران، شخصاً متوجه آن شده و به ما اعلام كرده‏اند كه اگر مثلاً سال گذشته چندين نوبت سرماخوردگى  شديد داشته‏اند، زمستان امسال كه حجامت كرده‏ اند اصلاً سرما نخورده و يا بيمارى‏شان ظرف يک يا دو روز كاملاً خوب شده و علائمى چون تب و درد بدن نيز نداشته‏ اند. پرونده ‏ى بيماران درمان شده گواه روشنى است بر اين ادّعا كه حجامت با افزايش توان ايمنى فرد باعث غلبه ‏ى زودرس وى بر انواع ويروس‏هاى سرماخوردگى مى‏شود.

حال دقت بفرماييد كه اگر تنها همين يك خاصيت حجامت را در نظر بگيريم، فراگير شدن اين سنت اسلامى تا چه حد مى‏تواند مصرف انواع آنتى‏بيوتيك، آمپول‏هاى پنى‏سيلين، داروهاى مسكّن و تب‏بر و انواع شربت‏هاى سينه را كه به وفور خصوصاً در فصل زمستان استفاده مى‏شوند، كاهش دهد و تا چه حد مى‏تواند بهره‏ ى كارى دانش‏آموزان و شاغلين را كه به دنبال آنفلوآنزا بعضاً به مدت يك هفته بسترى مى‏شوند، افزايش دهد.

 حجامت با افزايش توان ايمنى در فرد، باعث غلبه‏ ى سريع او بر انواع ويروس‏هاى سرماخوردگى مى‏شود.

لازم به ذكر است كه فرزندان بنده كه 8 و 5 سال دارند، از بدو تولد سرماخوردگى شديد نداشته و تاكنون هيچ يك از انواع داروهاى آنتى‏بيوتيك يا پنى‏سيلين را نيز دريافت نكرده‏ اند. آن‏ها را صرفاً سالى دو نوبت حجامت مى‏كنم و در سلامت كامل به سر مى‏برند و تعجب مى‏كنيد اگر بگويم، برنامه ‏ى واكسيناسيون را كه براى همه‏ ى اطفال از بدو تولد انجام مى‏شود، براى آن دو انجام نداده ‏ايم. فرزند اولم تا 9ماهگى واكسن دريافت كرده ولى دومى اصلاً واكسيناسيون نشده و از قضا از نظر تغذيه و رشد جسمى از اولى نيز سالم‏تر است.

5- تأثير حجامت در افراد پيوند عضو شده:

يكى از معدود موارد ممنوعيت انجام حجامت، افرادى هستند كه عضو پيوندى دارند. شرط موفق بودن عمل پيوند اعضاء، ضعيف نگاه داشتن سيستم ايمنى بيمار است. به همين منظور داروهاى متعددى به نام ايمونوساپرسيو را تجويز مى‏كنند تا سيستم ايمنى فرد همواره ضعيف بماند. اگر سيستم ايمنى بيمار به هر دليل تقويت يا فعال شود، خطر پس زدن عضو پيوند شده وجود دارد. انجام حجامت، از آنجايى كه باعث تقويت سيستم ايمنى مى‏شود، در بيماران پيوند شده خطرناك و ممنوع است.

به هر حال چنان چه فرضيه‏ ى تقويت ايمنى صحيح باشد كه شواهد زيادى هم براى آن وجود دارد، مى‏توان اميدوار بود كه حجامت وسيله‏ ى مناسبى براى درمان بسيارى از بيمارى‏هاى عفونى، سرطان‏ها و نيز بيمارى‏هاى اتوايميون كه طب رايج در مقابل آنها درمانده است، باشد.

حجامت یکی از مهمترین اصول بهداشتی است که در دین مبین اسلام بدان سفارش أکید شده و آثار عجیبی در سلامت انسان دارد ، با حداقل دو تا سه بار حجامت کردن در طول سال ، سلامت ما تضمین گردیده و مانع بروز بسیاری از بیماری‌ها خواهد بود که خود حقیر سالهاست بالتجربه بدان دست یافته ام ، در ضمن حجامت یکی از درمان‌های ساده و ارزان قیمت نیز می باشد ، حجامت هم خاصیت پیشگیرانه دارد و هم خاصیت درمانی.

منبع :
کتاب طب اسلامي، گنجينه تندرستي (تاليف دکتر رضا منتظر-عضو هيئت علمي موسسه تحقيقات حجامت ايران)

 بـسـم الــلّــه الـرّحـمـن الـرّحـیـم

و صلّی الله علی محمّد و آله الطّاهرین و لعنه الله علی اعدایهم اجمعین

تلخ مثل چای؛ تلخ تلخ مثل حقیقت!

مقدّمه

«چای»، دوّمین نوشیدنی ایرانی ها پس از آب است. ایرانیان، ۴ تا ۵/۴ درصد از مصرف کل چای جهان را به خود اختصاص داده اند و این در حالی است که جمعیت ایران، حدودا یک درصد از کلّ جمعیت دنیاست. با آن که  از رسانه های جمعی، اخبار زیادی درباره منافع نوشیدن چای می شنویم؛ امّا گهگاه درهمین رسانه ها، خبرهایی مبنی بر مضرّ بودن چای هم پخش می شود. برای مثال به این دو مورد توجّه کنید:

الف- «محققان به تازگی اعلام کرده‌اند نوشیدن سه تا چهار فنجان چای در روز به همان اندازه برای انسان مفید است که نوشیدن مقدار بسیار زیادی آب!  به گزارش بی بی سی نتایج تحقیقی که در مجله تغذیه کلینیکی اروپا منتشر شده است این باور غلط را که چای، آب بدن را خشک می‌کند نقض می کند. متخصصین تغذیه انگلیس!  کشف! کرده‌اند که چای نه تنها نیاز بدن را به آب برطرف می‌کند؛ بلکه از حملات قلبی و بروز سرطان نیز جلوگیری می‌کند! نتایج همین تحقیقات می‌گوید که چای از آسیب دیدن سلول‌ها جلوگیری می‌کند؛ مانع پوسیدگی دندان می‌شود و استخوان‌ها را تقویت می‌کند. دکتر راکستون رییس گروه پژوهشی که بر روی فواید چای کار کرده است در مورد مصرف چای می‌گوید: نوشیدن چای برای ما بهتر از نوشیدن آب است! آب تنها مایعات بدن را تامین می‌کند اما چای علاوه بر آن، آنتی‌اکسیدان‌های مورد نیاز بدن را هم تامین می‌کند. پس چای بنوشید تا سالم بمانید.»  (منبع:  http://www.hamshahrionline.ir/News/?id=3116)

ب- «چای دم کرده بعد از ۲۴ ساعت تولید سرطان می کند. همچنین دم کردن لیموعمانی با چای نیز تولید سرطان می کند.» (منبع:  http://www.iran-newspaper.com/1386/860316/html/salamat.htm)

همچنین ایجاد کم خونی، طپش قلب یا بی نظمی های ریتم قلب و عوارضی از این دست که به دنبال مصرف چای بروز می کنند؛ در کتب علمی طبّی دانشگاهی هم ذکرشده اند و می دانید که در این کتب، معمولا مطالبی نوشته می شود که مراحل مختلف تحقیقاتی را گذرانده و از استحکام علمی لازم برخوردارند.

در این شرایط این سوال پیش می آید که بالاخره نوشیدن چای مفید است یا مضرّ؟ به عبارت دیگر، چای، آری یا خیر؟ پاسخ این سوال برمبنای اصول طبّ اسلامی وسنّتی ایران، منفی است امّا برای آن که دقیقاً متوجّه شویم که که حقیقت ماجرا از چه قرار است؛ باید به نکات ذیل توجّه کرد:

۱- تجارت چای درسطح جهان، تجارتی بسیار بزرگ و سودآور است و طبیعتاً در چنین شرایطی، شرکتهای بزرگی که از راه این تجارت، میلیونها دلار درآمد دارند؛ به آسانی اجازه نمی دهند نتایج تحقیقاتی که مضرّات چای را روشن می کنند؛ به گوش مردم جهان برسد. این امر، یعنی نفوذ و دخالت بنگاه های اقتصادی در نتایج تحقیقات علمی، درجهان امروز، امری بسیار رایج و شایع است. برای مثال اکنون آشکار شده است که در اوایل قرن بیستم،  شرکتهای سازنده سیگار و دخانیات، به بعضی از دانشمندان، مخفیانه پولهایی می دادند تا مقالاتی به ظاهر علمی در رد خطرات دخانیات و حتی طرح فواید آن نوشته، در مجلات معروف علمی آن زمان چاپ کنند. اسناد این تبانی های بزرگ و کثیف، تنها در اواخر قرن بیستم منتشر شد؛ یعنی زمانی که متضرّران از این قضیه مرده بودند و طبیعتا چندان امکانی برای طرح دعوا وجود نداشت و از سویی، مضرات دخانیات بر همگان آشکار شده بود و جایی برای مخفی کاری نبود.

متاسّفانه مشابه چنین اتفاقاتی در این زمانه به کرّات رخ می دهد و اطّلاعات به ظاهر علمی برای رواج هرچه بیشتر استفاده از چای، نوشابه، سوسیس، کالباس، موبایل و … از تریبون های رسمی در سراسر جهان و ازجمله صدا و سیمای خودمان(و نه رسانه ملّی!) به طور دایم تبلیغ می شود. بنابراین تبلیغ وسیع منافع نوشیدن چای، باید با نظر دقّت نگریسته شود.

۲- گفته شده است:

«یک راه برای پی بردن به ضررهای چای آن است که به رفتارحیوانات- که به عکس انسانها، درحفظ سلامت خود بسیار کوشا هستند- توجّه کنید؛ معمولاً هیچ حیوانی حاضر به خوردن چای نیست ولذا، مزارع چای نیاز به سمپاشی وآفت کشی ندارند؛ در واقع، بوته چای جزء معدود گیاهانی است که به دلیل وجود سموم فراوان در بافت آن، در هیچ آفت جدی طبیعی- به جز خود انسان! ندارد. اگر چند برگ چای را همراه با تکّه ای نان به یک گاو یا گوسفند بخورانید؛ خواهید دید که حیوان زبان بسته، این لقمه ناباب را از دهان بیرون می اندازد! ریختن برگ چای در آب، می تواند منجر به مرگ ماهی ها شود. جالب این جاست که در بعضی مناطق، کشاورزان از این خاصیت چای بهره برده، در اطراف مزارع بوته چای می کارند تا  احشام و سایر حیوانات به مزارع نزدیک نشده و زراعت را خراب نکنند.»

مطالب بالا واقعیت دارند اما طبیعتا نمی توانند مبنای یک بحث علمی قرار بگیرند. لذا فقط به ذکر آن اکتفا می کنیم.

۳- چای، بومی کشور ما نیست و یک گیاه وارداتی است. متاسّفانه اکثر گیاهانی که به این طریق و بدون ملاحظات علمی – و بعضا با نیّات استعماری- در ایران کشت شده اند؛ مشکلات بهداشتی فراوانی برای ایرانیان فراهم کرده اند که ازجمله آنها می توان به سیب زمینی، گوجه فرنگی و کیوی اشاره نمود امّا بدون تردید، چای بدترین ضربه را به سلامتی مردم این سرزمین  وارد کرده است چرا که چای به واسطه مصرف روزانه آن؛ سمّی است که به صورت مداوم وارد بدن ما می شود و لذا یکی از مهلک ترین اثرات را در زندگی مصرف کننده به جای می گذارد؛ تا جایی که برخی از اهل فن معتقدند که شیوع مصرف چای در ایران، کاهش ۴۰ ساله عمر ایرانیان را باعث شده است.

در واقع، این گیاه، در اوایل دوره قاجار توسّط شخصی به نام کاشف السّلطنه به طور رسمی از هند وارد ایران شد و  با همکاری دربار، کشت و نوشیدن آن رواج داده شد. جالب این جاست که در آن دوران، برای تحریک و تهییج بیشتر مردم به مصرف این سمّ مهلک؛ دست به اقدامات تبلیغی زدند از جمله این که شایع کردند کاشف السلطنه تخم چای را علیرغم مخالفت انگلیسی ها، در داخل عصای خود پنهان کرده به صورت مخفیانه وارد ایران نموده است! تا لابد با این اقدام شجاعانه خود، مردم ایران را از این موهبت الهی بهره مند سازد. اما سوال این جاست که اگر واقعاً این کار، مورد موافقت حضرات انگلیسی نبوده است؛ چگونه در ایرانی که سرتاسر آن تحت نفوذ همین آقایان بوده است، کشت این گیاه انجام شده است؟ بنابراین بعید نیست که ورود چای به ایران از همان ابتدا اقدامی استعماری و در جهت نابودی فرهنگ بهداشتی مترقّی مردم ما بوده است؛ فرهنگی که حسرت و حسادت به آن همیشه در رفتار و گفتار و نوشتار اهل فرنگ آن زمان مشاهده می شود. نکته قابل توجه دیگر آن که چای، علیرغم این که بومی ایران نبوده است؛ برای دانشمندان و علمای این سرزمین، گیاه بیگانه ای نبوده است؛ چنانکه ابن سینا، چای سیاه را«اسفل چای ها» یعنی پست ترین نوع چای می داند و لذا اگر اقدامات تبلیغی استعمارگران نبود، به طور طبیعی هیچ گاه مصرف چای در ایران باب نمی شد. بر اساس همین آشنایی، واکنش هایی نیز از سوی علما به کشت این گیاه انجام شد؛ از جمله در نامه ای که جمعی از علمای آن دوران به دربار قاجار نوشته اند آمده است: «چرا می خواهید گیاهی را در ایران رواج دهید که حتی الاغها از نزدیک شدن به مزارع آن خودداری می کنند! چای مولد سودا در بدن و سودا مقدمه سرطان است.» این برخورد نشان می دهد که حکمای ایرانی با این گیاه آشنایی داشته، به خوبی می دانستند که این گیاه ارزش غذایی ندارد و تنها برخی استفاده های دارویی از آن امکان پذیر است.

به هر حال، ورود چای به ایران، چه از روی توطیه و چه به صورت سهوی، کاری اشتباه بوده است که متاسفانه سالهاست ضرر آن را متحمّل شده ایم؛ همان طور که مثلاً کاشت کیوی، رواج مصرف قارچ و مانند آنها نیز به لحاظ طبّی، اقداماتی کاملاً نادرست محسوب می شوند.  

۴- چای، آلودگی های مختلف موجود در محیط را به خود جذب می کند و به همین دلیل هم هست که برای رفع بوی بد دهان یا  به عـنـوان بـوگـیـر یخچال از آن استفاده می شود. یکی ازآلودگی هایی که چای به شدّت آن را به خود جذب می کند؛ آلودگی های رادیواکتیو و هسته ای است؛ به همین جهت هم هست که یکی از آزمایش های لازم برای اخذ مجوّز واردات چای درکشور، بررسی میزان رادیواکتیویته آن است. بنابراین با مصرف چای، آلودگی های جذبی آن نیز وارد بدن ما می شوند.

۵- چای، مـیـزان اسـیـد مـعـده را افـزایش می دهد و به این ترتیب، باعث بروز تدر یجی زخم در دستگاه گوارش( زخم های معده و اثنی عشر) می شود. احساس هضم بهتر غذا پس ازنوشیدن چای، به همین دلیل است. بالا رفتن اسید معده، اسیدیته خون را نیز بالا برده که این مساله باعث کاهش موقّت فشار خون و سرگیجه می شود که یکی از دلایل خوردن قند یا موادّ شیرین به همراه چای، پیشگیری کردن از بروز این مشکل است.

۶- چای، با افزایش اسید خون، باعث حلّ کلسیم موجود در استخوان ها و ورود آن به خون می شود. این مساله دو پیامد عمده را به دنبال دارد:

اوّلی پوکی استخوان و انواع مشکلات ناشی از آن-و از جمله التهاب دیسک های کمری، دردهای سیاتیکی، آرتروز و …- است. یک استدلال ساده در جهت اثبات این ادّعا آن است که بسیاری از کسانی که از کمردرد، درد زانو و سایر مشکلات رایج مفصلی رنج می برند؛ پس از ترک مصرف چای، کاهش فوق العاده ای را در درد های خود احساس می کنند.

مشکل دوّم، ناشی از رسوب کلسیم برداشت شده از استخوانها در مناطق غیر طبیعی است که می توان به بیماری هایی ازجمله خار پاشنه و تومورهای کلسیمی مغز  اشاره کرد. یک نتیجه شایع این گونه رسوب های غیر طبیعی کلسیم، ایجاد سنگ های کلیوی است. چای، ماده ای به نام «اگزالیک اسید» دارد که مسموم کننده بوده؛ ایجاد اختلالات متابولیسمی می کند. این ماده در کلیه رسوب کرده به عنوان هسته اوّلیه تشکیل سنگ عمل می کند. با رسوب کلسیم در اطراف این  هسته مرکزی، سنگ کلیه تشکیل می شود.

۷-  چای بر طبق معیارهای طبّ قدیم، مادّه ای «سودازا» است. تجمّع سودا در بدن، باعث بروز بیماری های مختلفی از جمله انواع سرطانها، بیماری های پوستی و بسیاری از بیماری های روحی و روانی می شود. بر طبق معیارهای طبّ جدید و امروزی نیز، چـای حاوی«مواد ّآروماتیک پلی فِنُلی»(از جمله گزانتین و هیپوگزانتین)، است. موادی که در اصطلاح علم شیمی ساختار مولکولی حلقوی دارند (مواد آروماتیک)، سرطان زا هستند. برای مثال ثابت شده است که نوشیدن چای پر رنگ، احتمال ابتلا به سرطان سینه را در خانم ها، افزایش می‌دهد. فنل ها می توانند بر روی پوست، کبد و سیستم گوارش هم اثرات نامطلوبی بگذارند. متاسّفانه اکثر مواد معطّر شیمیایی که به چای اضافه می شوند هم جزء مواد آروماتیک و سرطان زا هستند!

۸- برطبق معیارهای طبّ جدید و قدیم، نقش چای در ایجاد «کم خونی »، غیرقابل انکار است. چای دارای ترکیباتی به ‌نام «تانن» است که مسوول ایجاد مزه تلخ چای هستند. تانن‌ها با آهن ترکیب و ایجاد رسوب می‌ کنند که این رسوب به دلیل درشتی و سنگینی مولکول، در بدن غیر قابل جذب است؛ لذا اگر چای بلافاصله پس از صرف غذا نوشیده شود؛ از جذب آهن غذا جلوگیری می کند که حاصل آن ایجاد کم خونی های مزمن است، بیماری که خود، یکی از «امّ الامراض» و زمینه ایجاد بسیاری از بیماری های دیگر است. چای، علاوه بر اختلال در جذب آهن، با جذب کلسیم، فسفر و برخی از ویتامین ها نیز تداخل دارد.

۹- بیماری های قلبی- و از جمله، لقّی یا پرولاپس دریچه میترال، طپش قلب، آنژین قلبی و فشار خون- از دیگر ثمرات نوشیدن مستمرّ چای هستند. بسیاری از این اثرات ناشی از تحریک مداوم قلب و سیستم اعصاب سمپاتیک و نامنظّمی های ریتم قلب به دلیل ورود همیشگی موادّی مثل کافیین، تیین و گزانتین به بدن  با نوشیدن عادتی چای هستند. در یک بررّسی آماری از بیماران قلبی در بیمارستان شهید رجایی تهران مشخّص شد که تمام این بیماران، بدون استثناء، چای زیادی مصرف می کردند.

۱۰- اعتیادآوربودن چای از موارد مسلّم و واضحی است که نیاز به اقامه دلیل ندارد. علایمی همچون سردرد، بی خوابی، بی حوصلگی، آشفتگی روحی و … که با ترک مصرف چای، گریبانگیر فرد می شوند؛ نشان دهنده این واقعیت هستند. این مساله از سویی به دلیل وجود مواد اعتیادآور طبیعی در چای-ازجمله کافیین- است و از سویی می تواند مویّد جدّی بودن این ادّعا باشد که برخی تولید کنندگان چای در بعضی کشورها، برای حفظ مشتریان خود به چای، مواد افزودنی اعتیادآور اضافه می کنند. به همین دلایل، مصرف مداوم چای می تواند مقدمه مناسبی برای پذیرش سایر اعتیادها باشد چنانکه معمولا می بینیم که اعتیاد به چای، سیگار و موادّ افیونی معمولا در همراهی با هم دیده می شوند. شاید این تضمین طنز و عامیانه شعر حافظ هم اشاره ای به این واقعیت تلخ داشته باشد که:

«آسایش دو گیتی تفسیر این دو حرف است؛ بعد از سیگار یه چایی، بعد چایی یه سیگار!»

۱۱- گفتیم که چای حاوی ماده ای است به نام تانن. این ماده قدرت ادرارآوری بسیار بالایی دارد؛ به نحوی که بسیاری از ما تجربه کرده ایم که با خوردن یک فنجان چای، ادراری به مراتب بیش از آن یک فنجان دفع می کنیم! این اثر باعث دفع بیش از حدّ مایعات بدن شده؛ پلاسما را غلیط می کند. با غلظت پلاسما، فعّالیت طبیعی آنزیم ها مختل شده دفع موادّ زاید از بدن دچار اشکال می شود؛ حاصل این اتّفاق، تبدیل شدن تدریجی بدن به یک سطل زباله و ایجاد بیماری های گوناگون است. تیوبرومین موجود در چای نیز با اثراتی مشابه، تعادل مایعات بدن را بر هم می زند.

۱۲- چنانکه گذشت تانن، ادرارآوری قوی است؛ تانن این اثر را از طریق افزایش کارکرد سلّولهای اپی تلیالی کلیه اعمال می کند که در طولانی مدّت می تواند باعث فرسودگی این سلّول ها و کاهش تدریجی عملکرد کلیوی شود.

۱۳- هر فنجان چای محتوی ۶۰ تا ۷۵ میلی گرم «کافیین» است که LDL (یکی از چربی های بد خون) را افزایش می دهد. این اتّفاق می تواند مقدّمه ای برای سکته های قلبی و مغزی باشد.

۱۴- «تیین» موجود درچای، علاوه بر اثر آرام بخشی خود، محرک سیستم اعصاب سمپاتیک نیز هست؛ به این ترتیب و با افزایش ترشح آدرنالین، منیزیوم داخل سلولها کاهش می یابد. منیزیم از یون های مورد نیاز بدن و ازجمله عوامل ضدّسرطان موجود در سلّول هاست.

۱۵- از دیگر مضرّات چای می توان به این موارد اشاره نمود: سردردهای میگرنی؛ یبوست؛ ضعف حافظه؛ انواع ناراحتی های پوستی و ازجمله ریزش مو؛ آفت دهان؛ بزرگ شدن کیسه صفرا؛ لکه و زردی دندان؛ گرفتگی های  عضلانی؛ سوزش مچ دست و پا؛ لاغری (بر اثر اختلال در متابولیسم بدن)؛ حسّاسیت، زودرنجی و تحریک پذیری(به ویژه به دلیل اثرات ناشی از کافیین، تیین، تیوبرومین و گزانتین موجود در چای)؛ داغ شدن کف پا و ….

۱۶- خلاصه آن که بر طبق بعضی نظرات، تا ۷۰بیماری مختلف، با نوشیدن مـداوم چـای در ارتـباط هـسـتـنـد. « ابن سینا» اعتقاد داردکه «چای سیاه»، «اسفل چای ها» یعنی بدترین نوع چای است و…

- با تمام این اوصاف آیا باز هم حاضر هستید با نوشیدن هر فنجان چای، انبوهی از موادّ بیماری زا را وارد بدن خود نمایید؟

یک نکته تاریخی

شیخ محمدتقی بهلول گنابادی (رحمه الله علیه) در این باره اشاره به داستانی دارد که ناپلیون فرانسوی به مردم کشورش گفت: اگر می خواهید بر مردم مشرق زمین تسلط پیداکنید، باید چای را در آنجا رواج دهیم تا آن مردم به چای معتاد شوند و حتی مردم از وی چگونگی این امر را جویا شدند. وی گفت: باید ابتدا پول جمع کنیم و با این پول برای ممالک اسلامی که مدرسه و بیمارستان ندارند، مدرسه و بیمارستان بسازیم و در آنجا چای را مرتب به خورد آنها بدهیم و بدین ترتیب [وقتی] هر کس 1/40 (یک چهلم) خرج خود را در صندوق نگهداشت تا پول هنگفتی جمع و با آن مدرسه و بیمارستان ساخته شد و چون در این مکان به مردم قبل از هر چیز دیگر چای خورانده شود آنها معتاد به چای می شوند و اگر به جایی رسیدند که بچه ای صبح از خواب پا شود و به جای نان اول بگوید چای، شما به هدفتان رسیده اید.

وقتی من این داستان را شنیدم 6 ساله بودم، همانجا استکان چای خوردنم را به زمین زدم و شکستم و از آن تاریخ تا الان چای نخوردم.(منبع: http://www.rajanews.com/detail.asp?id=70870)

چای سبز؟؟؟

اوّل این جملات را به دقّت بخوانید:

«چای سبز، نوشابه ای بدون کافیین است که به عنوان پیشگیری کننده از حملات قلبی و سرطان شناخته شده؛ یک تونیک (تقویت کننده) بسیار مفید است. این چای، چربی خون (از هر نوع) را کاهش داده؛ مقوی اعصاب بوده؛ قدری نیز خاصیت تب بری دارد. چای سبز، معده را تقویت کرده، علاوه بر درمان نفخ معده، یبوست، اسهال خونی و عفونت های روده ای، نقش موثری در پیشگیری از برخی سرطان های پوستی نیز دارد؛ سموم بدن را دفع کرده؛ باعث تقویت حافظه شده و برای افراد افسرده، یک داروی آرامبخش و نشاط آور است.»

اینها گوشه ای از آثار مفیدی است که این روزها برای چای سبز می خوانیم و می شنویم. امّا به راستی چه شده است که در این روزها و سالها که به تدریج مردم با ضررهای فراوان چای سیاه آشنا می شوند؛ به ناگاه این سیل تبلیغات در مورد فواید چای سبز به راه افتاده است؟ حتّی اگر با نگاهی خوشبینانه این تقارن را اتّفاقی بدانیم باید توجّه کرد که:

تمام حقایق تلخی که در مورد چای سیاه ذکر شد؛ درباره چای سبز هم صادق است. چای سبز درواقع همان چای سیاه است با این تفاوت که چای سبز از خشک کردن سریع برگ سبز چای به دست می آید. امّا چای سیاه که البتّه ضرر بیشتری از چای سبز دارد، این گونه تولید می شود که برگ سبز چای در مکانهای گرم انبار می شود تا بپوسد و تخمیر شود و رنگ نآن قهوه ای و سیاه شود؛ یعنی عملی شبیه به درست کردن کود از برگهای خشک پاییزی. در واقع، چای سبز، خشک کرده برگ سبز چای و چای سیاه، کود شده آن است.

نظرات مخالف

سوال نخست: بعضی مخالفان حذف چای از برنامه غذایی، این سوال را مطرح می کنند که اگر این گیاه این قدر که می گویند مضر است؛ پس چرا خداوند متعال آن را آفریده است؟

طرح این سوال کمی عجیب به نظر می رسد. مگر هر چیزی باید خوردنی باشد تا لیاقت آفرینش را داشته باشد؟ و اگر خوردن یک چیز باعث آسیب رساندن به بدن شود، فایده دیگری ندارد که علت آفرینش آن از سوی خداوند متعال باشد؟ در نظام احسن خلقت، هر شییی جایگاه ویژه خود را دارد و در آن جایگاه، دارای وظیفه و اثری متناسب با هدف خلقت خویش است و طبیعتاً هر استفاده غیر معقولی از آن می تواند دارای آثار زیانباری باشد؛ چنانکه استفاده به جا از الکل در پزشکی به حفظ جان بسیاری از انسان ها کمک کرده و می کند؛ اما مصرف خوراکی آن، نابودی جسم و جان و غضب حق تعالی را به دنبال خواهد داشت. بنابراین به نظر می رسد که طرح این سوال از بنیان، غلط و بیشتر شبیه یک بهانه گیری کودکانه است.

در مورد چای نیز باید گفت که این درست که نوشیدن آن بسیار زیان بار است؛ اما آثار مفیدی نیز دارد که به برخی از آنها در همین مقاله اشاراتی داشتیم؛ از جمله:

۱- گفتیم که چای آلودگی های موجود در محیط و از جمله هوا را به خوبی جذب می کند. این اثر بوته چای باعث کاهش آلودگی هوا می شود. لذا اگر این بوته به طور وسیع در شهرها کشت شود؛ – مثلاً به جای بوته های شمشاد – نقش مهمی در کاهش آلودگی هوا خواهد داشت. کسانی که در مزارع چای کار می کنند، می توانند مطبوع بودن هوای این مزارع را تایید کنند.

۲- چای به علت خاصیت اسیدی خود، محلول مناسبی برای شستشوی محیط های عفونی است. از سال ها قبل در بین مردم ما شستشوی چشم های عفونی با چای کمرنگ، اقدامی جا افتاده محسوب می شود.

۳- چنانکه گفتیم می توان از چای سیاه به عنوان یک فیلتر مناسب در کاهش بوهای نامطبوع و آلودگی های جزیی در محیط های کوچک و بسته مثل یخچال استفاده کرد.

سوال دوّم: اما سوال بسیار مهم تر که به ویژه در ذهن بسیاری از متدیّنین نقش می بندد آن است که با اوصاف ذکر شده، چرا بسیاری از علما و حتی مراجع تقلید و نیز ببسیاری از اهل عرفان و سیر و سلوک، چای را مصرف کرده و می کنند؟ این سوال اساسی که در مورد کارهای دیگری از جمله کشیدن قلیان نیز پرسیده می شود؛ متاسفانه باعث می شود برخی که اعتقادات مذهبی سست تر و تمایلات علمی قوی تری دارند؛ نسبت به علما و عرفا بدگمان شوند و بعضی دیگر که صبغه دینی محکم تری دارند، نسبت به عمل به این گونه توصیه های علمی سست شوند یا برای عدم اجرای آنها بهانه پیدا کنند. لذا پاسخ این سوال را نسبتاً مفصل ارایه می کنیم:

۱- هر کس مسوول دانسته های خویش است و به لحاظ فقهی و شرعی، فردی که بدون سستی در انجام وظیفه خود برای کسب علوم و اطّلاعات ضروری، نسبت به مساله ای جهل داشته باشد؛ در قبال آن موضوع مواخذه نخواهد شد. به نظر می رسد که مصرف چای از سوی علما و عرفا نیز غالباً از این موضع باشد؛ یعنی عدم آگاهی علمی نسبت به مضرّات چای و حسن ظن و اعتماد ایشان به منابع علمی عرفی و رایج. متاسفانه و با حذف تدریجی دروسی مانند طب، هیات، ریاضیات و … از برنامه های درسی حوزه های علمیه در سال های گذشته، آگاهی علمای حوزه نسبت به این مباحث کمتر شده است؛ به نحوی که شاهد آن هستیم که این بزرگواران نیز این گونه اطلاعات علمی مورد نیاز خود را مانند عامّه مردم از منابع رسمی مانند روزنامه ها و تلویزیون و … کسب می کنند. این اتفاق نامیمون علاوه بر وارد کردن زیان های شخصی به این ذخیره های بدون جایگزین، باعث شده است که مردم نیز از فراگیری روش های صحیح بهداشتی مورد توصیه اسلام که علی القاعده باید از سوی اهل فن آن یعنی روحانیت و علمای معزّز به آنها انتقال یابد محروم شوند.

۲- یک نکته بسیار ظریف و قابل تامّل در این گونه اشکالات آن است که باید توجه داشته باشیم که تنها و تنها حضرات معصومین(علیهم السّلام) از عصمت مطلق و ذاتی برخوردارند و لذا الگوگیری بی چون و چرا از آنها جایز است. سایر افراد، تنها و تنها تا جایی که در سیره قولی و فعلی خویش، منطبق بر قول و فعل معصوم(علیه السّلام) حرکت می کنند، قابل احترام و تقلید هستند؛ اما در صورتی که برای ما آشکار شود که درجایی، سهواً یا عمداً، قول یا فعلی بر خلاف سیره حضرات معصومین(علیهم السّلام)مرتکب می شوند؛ نه تنها وظیفه ای در مورد الگوگیری از آن فعل خاص نداریم؛ بلکه در صورت انجام آن فعل، در نزد خداوند متعال معذور نخواهیم بود؛ البته باید توجه داشت که اولاً تشخیص این گونه مشکلات، در اکثر موارد بسیار ظریف است و باید نظر اهل فن در آن لحاظ شود و هر کودکی مثل بنده نباید به خود اجازه دهد که هر گاه مساله ای را در رفتار این بزرگان بر خلاف نظرات یا عقاید شخصی خود دید؛ نسبت به طرح ایراد؛ آنهم به صورت علنی اقدام کند که این گونه رفتارها می تواند خسران دنیوی و اخروی او را به دنبال داشته باشد. در ثانی انجام بعضی اشتباهات سهوی از سوی این بزرگان هیچ گاه مجوّزی برای برخی افراد نادان نیست که به قول حضرت امام خمینی(رحمت الله علیه)«انکار مقامات عارفین» کنند؛ چگونه است که با انجام این همه گناه و تنها با بعضی عبادت های نصفه و نیمه و غیر خالص خود، انتظار رحمت و جنّت الهی را داریم؛ اما دریای عظیم علم و فضایل این بزرگان را به اندک سهو و نسیان و خطایی منکر می شویم؟ به راستی باید از شرّ شیطان رجیم به خدای رحیم پناه برد.

۳- نکته آخر این که بنابر نصّ قرآن کریم، «انسان به نفس خویش آگاه است». متاسفانه بسیاری از ما وقتی که متوجه اشتباهات خود می شویم؛ برای آن که پا بر روی خواهش های نفس مکّار خود نگذاریم و دست از تمایلات نا به جای آن نکشیم و از سویی سرزنش های وجدان خویش را نیز پاسخ گوییم دست به این گونه استدلالات می زنیم که فلان عالم فلان کار را کرد و بهمان عارف فلان کار را و نه تنها چای خوردن که سیگار و قلیان کشیدن و قمه زدن و … خود را نیز این گونه توجیه می کنیم. اگر چه پاسخ این استدلالات سست در بالا آمد؛ اما توجه به این نکات هم ضروری است که:

اولاً: در امور عملی، تنها عمل به فتوای مرجع تقلید، رافع مسوولیت انسان است و نه استدلال به رفتار دیگران؛ حتّی اگر آن افراد به لحاظ سلوکی، مراتبی بسیار بالاتر از مرجع تقلید ما داشته باشند. آیا تا به حال دیده اید که مرجع تقلیدی، حکم به استحباب یا حلّیت عملی دهد که ضررهای واضح جسمی و روحی را به دنبال دارد؟

در ثانی این گونه افراد باید پاسخ دهند که آیا در سایر موارد، از سیره رفتاری این استوانه های اخلاق و سلوک پیروی کرده اند؟ و تنها چای خوردن و قلیان کشیدن و قمه زدن مانده است که این قدر متعصّبانه به آن چنگ زده اند و ادّعای تمسّک به رفتار علما و عرفا را می کنند؟

بگذاریم و بگذریم؛ آنچه وافر مقصود بود بیان شد و گرنه آن چه که ناشی از تسویل نفس است، به هیچ استدلال و تبیینی سر تسلیم فرود نمی آورد.

زیان مضاعف 

بعضی عادات غلط، ضرر و زیان چای نوشیدن را بسیـار بـیـشـتر می کنند از جمله:

۱- مصرف انواع چای های عطری و اسانس دار که علاوه بر ضررهای معمول چای، انبوهی از موادّ شیمیایی را نیز وارد بدن می کنند.

۲- استفاده از دستگاه «چای ساز» برای درست کردن چای.

۳- استفاده از قوری یا کتری استیل، لعابی، رویی یا آلومینیومی.

۴- مصرف چای در ظروف یک بار مصرف: این ظروف به خصوص در مجاورت با نوشیدنی های داغ به سرعت مواد بسیار سمی و خطرناک نفتی را آزاد می کنند. برای امتحان در یکی لیوان یک بار مصرف، چای داغ بریزید و چند دقیقه صبر کنید تا سرد شود. خواهید دید که لایه ای از مواد نفتی روی سطح چای تشکیل می شود! 

۵- خوردن چای بسیار داغ یا پررنگ.

۶- مصرف زیاد قند یا شیرینی به همراه چای.

۷- خوردن چیزهای سرد، قبل یا بعد از مصرف چای.

۸- خوردن چای، قبل یا پس از غذا.

۹- خوردن چایِ مانده و ازجمله استفاده از فلاسک، چرا که با ماندن چای، به تدریج موادّ سمّی بیشتری در آن آزاد می شود.

۱۰- استفاده از چای های کیسه ای: انواع چای های بسته ای-معروف به Teafix یا Lipton- در واقع، ضایعات چای هستند که به شکل معمول قابل عرضه نیستند. این چای ها پس از طیّ فرآوری های مختلف شیمیایی در بسته های کاغذی بسته بندی می شوند. جالب این که  پرخی مواد شیمیایی موجود در کاغذ بسته بندی نیز در آب جوش حل شده؛ وارد بدن مصرف کننده می شود!

ترک مصرف چای

این کار چندان سخت نیست؛ کافی است هر چند روز، چای مصرفی خود را کمی کم رنگ تر از گذشته میل کنید تا کم کم تبدیل به آب جوش شود؛ خواهید دید که به آسانی و بدون دچار شدن به عوارضی مانند سردرد و امثال آن و تنها در عرض چند روز، موفّق به ترک مصرف این مادّه بسیار مضرّ خواهید شد.

جایگزین چای

سوالی که مطرح می شود این است که آیا قهوه و نسکافه جایگزین مناسبی برای چای هستند؟ پاسخ این سوال منفی است که شرح آن ان شاءالله در جای خود خواهد آمد. امّا برای آن که بدانید که چه نوشیدنی هایی را می توان جایگزین چای نمود؛ شما را به مطالعه مقاله «دمنوش های ایرانی» در همین بخش پایگاه دعوت می کنیم

قدما معتقدند كه در آفرينش اجسام عنصرى خالص يافت نمى شود و تمام موجودات ، اشياء و آنچه ديده مى شود مخلوط يا ممزوجى از عناصر به نسبتهاى مختلف است ، خواص مختلفى كه در اجسام ديده مى شود به علت همين اختلاف تركيبى آنها است ، تغيير شكل ، اندازه ، حجم ، وزن ، قد و همه اختلافاتى كه در عالم آفرينش ديده مى شود مربوط به اختلاف يا كم و زيادى عناصر سازنده آنها است اين اختلاف ساختمانى از نظر علمى مورد بحث همه محافل جهان است . اختلافات بالا از زندگى ذره اى حيات سرچشمه مى گيرد كه همه مربوط به اسيد دزوكسى ريبونوكلئيك Acid DESOXY RIBONUOCLIQUE يا A.D.N و دزوكسس ريبونوكلئيك DESOXY RIBONUOCLIQUE يا D.N.A مى باشد.
پس مى توان مزاج را چنين تعريف كرد كه :
مزاج عبارت است از حالتى كه در اثر واكنش متقابل اجزاى ريز مواد به وجود مى آيد در اين واكنش تقابل ، قسمت زيادى از يك يا چند ماده با بخش زيادى از ماده با مواد متخالف با هم مى آميزند (بر هم تاءثير مى كنند) و از اين آميزش يا تاءثير، كيفيت متشابهى حاصل مى شود (بنام مزاج ) لذا مى توان چنين گفت كه مزاج حالت فعاليت كل بدن يا اجزاى بدن است .
بايد دانست كه هر فردى داراى مزاجى است مربوط به خود كه با مزاجهاى ديگر افراد متفاوت است و مزاج هر كس مخصوص به خود اوست دانشمندان طب گياهى معتقدند:
همانطوريكه افراد بشر از حيث شكل ، اندام ، قد، وزن ، و بالاخره صورت ظاهرى تفاوت دارند از حيث حالت وضعيت بدنى نيز مختلف اند. و اين اختلاف به علت موادى است كه بدن آنها را مى سازد، ورود روزانه اجزاء و مواد مختلف به بدن باعث به وجود آمدن مزاج مى شود لذا مزاج ممزوجى از تركيبى از تركيبات مختلف است :
حالت و وضع بدنى هر فرد را مزاج گويند.

رزماری، گیاه بومی منطقه مدیترانه است. گل و برگ‌های این گیاه بوی تندی شبیه به کافور دارد. رزماری علاوه بر کاربرد دارویی، در پخت و پز نیز استفاده می‌شود....

* رزماری منبع عالی ویتامین E است و با رادیکال های آزاد مقابله می‌کند.

* روغن طبیعی آن مجرای تنفسی را باز می‌کند.

* با مالیدن پودر رزماری روی بدن بوی ایجاد شده از باکتری و قارچ از بین می‌رود.

* قبل از تمیزکردن زخم، برگ‌های تازه را روی قسمت مورد نظر قرار دهید تا مانع از عفونی شدن آن شود.

* دم کرده آن به طور طبیعی خستگی مفرط را برطرف می‌کند.

* تاثیر ضد‌اسپاسمی دارد و ناراحتی‌های گوارشی را برطرف می‌کند.

* آنتی اکسیدان آن مانع از تشدید بیماری آرتریت می‌شود.

* برای پیش‌گیری از بروز آب‌ مروارید، دم کرده رزماری را به طور مرتب بنوشید.

* تقویت کننده بدن است.

* سردرد را رفع می‌کند.

* گردش خون را تحریک می‌کند.

* در صورت مصرف منظم، عملکرد کلیه را بهبود می‌بخشد و جریان ادرار را افزایش می‌دهد

نام علمي : Rosmarinus officinalis

خانواده Labiatae :

نام انگليسي : Rosemary 

مورفولوژي

اين درختچه هميشه سبز بومي اروپاي جنوبي و حوالي مديترانه است داراي فرم متراكم، برگهاي باريك، كبودرنگ و معطر و گلهاي كوچك به رنگ آبي مايل به بنفش است كه از اواسط بهار تا اوايل تابستان و گاهي اوقات در پاييز ظاهر مي‌شوند. حداكثر بلندي و گستردگي آن 5/1 متر است.

نيازها

نياز به محل آفتابي و خاك معمولي با زهكشي خوب دارد. نسبت به سرما نسبتاً مقاوم است و تا دماي 5ـ درجه سانتيگراد را تحمل مي‌كند اما در مناطق سرد بهتر است آن را در ضلع جنوبي يا غربي ديوار كاشت. هنگام بهار (بعد از پايان يخبندان) شاخه‌هاي آسيب ديده از يخبندان را حذف نموده و تنها شاخه‌هاي چوبي سالم را باقي مي‌گذارند و گياهان مسن را كه بصورت آشفته درآمده و فرم خود را از دست داده‌اند سر بر مي‌كنند تا جوانه‌هاي جديد رشد كنند.

اگر از اين درختچه براي ايجاد پرچين استفاده شود، هرس فرم آن بايد بعد از پايان گلدهي صورت گيرد.

كاربرد

براي ايجاد پرچين مناسب است. از برگهاي معطر آن در آشپرخانه براي معطر كردن غذا استفاده مي‌شود.

ازدياد

1ـ گرفتن قلمه در تابستان يا پاييز از شاخه‌هايي كه چوب آنها كمي سخت شده است و ريشه‌دار كردن آنها در شاسي سرد.

2ـ كاشت بذر در بهار كه در خاك شني در شاسي يا گلخانه كاشته مي‌شوند.

ماساژ درمانی يا ورزمان درمانی چيست؟

تحقیقات جدید حجامت در آلمان

سیر تاریخی و علمی حجامت در تمدن بشری(2)

طی سال های اخیر و به دنبال تجدید حیات حجامت به عنوان یك شیوه ی درمانی، پزشكان و متخصصان متعددی درمورد آن تحقیق و اظهار نظر كرده اند كه در این جا تنها دو مورد به عنوان نمونه ذكر می شود :

نقش حجامت در درمان عوارض جانبازان شیمیایی

آقای دكتر كدیور فوق تخصص در جراحی قلب و عروق می گوید :

"خود من موقع جنگ ایران و عراق در سال 1363 در مجروحین عزیز شیمیایی شده با گاز خردل و ادم حاد ریوی و تورم شدید نسوج اندام مختلف، عمل حجامت را توام با انداختن زالو به اندام های مبتلا به كار بردم و نتیجه موفقیت آمیز بود.

در جنگ ویتنام نیز عمل حجامت در مجروحین و مبتلایان به ادم حاد ریوی حاصل از  DIOXINS (عامل نارنجی ) نجات بخش بوده است."

چگونه می توان شیوه ی درمانی حجامت را به دلیل اینکه متعلق به دوران قرون وسطی است، نادیده گرفت و از كاربرد آن صرف نظر كرد؟ در صورتی که می تواند در كوتاه ترین زمان ممکن، بدون ایجاد عوارض جانبی و هزینه ی گران و وقت گیر باعث بهبود بیماری در یك مرحله شود.

تحقیقات جدید حجامت در آلمان

یوهان آبل (JOHANN ABELE ) پزشك آلمانی در كتاب خود با عنوان " حجامت شیوه ی درمان آزمون شده " كه در سال 1997 چاپ شده، در مورد حجامت می گوید:

"من اعتقاد راسخ دارم كه نه تنها امروز بلكه برای همیشه،‌ امر حجامت را در درمان بیماری ها نباید نادیده گرفت. حجامت پدیده ای است كه در خود تنظیمی كردن عملكرد بدن انسان دخالت دارد. امری كه هرگز با روش های دیگر نمی توان آن را جایگزین كرد... مطالعات ما نشان می دهد كه در آلمان می توان 75 درصد بیماری ها را با شیوه های درمان طبیعی از جمله حجامت مداوا كرد. "

وی در كتاب خود از بیمارانی نام می برد كه تنها با یك بار حجامت بیماری چندین ساله شان بهبود یافته است و می افزاید:

" جان كلام اینكه چگونه می توان شیوه ی درمانی حجامت را به دلیل اینکه متعلق به دوران قرون وسطی است، نادیده گرفت و از كاربرد آن صرف نظر كرد؟ در صورتی که می تواند در كوتاه ترین زمان ممکن، بدون ایجاد عوارض جانبی و هزینه ی گران و وقت گیر باعث بهبود بیماری در یك مرحله شود."

وی ضمن مقایسه حجامت با سایر روش های درمانی اظهار می دارد :

" پزشكی كه با اثرات و كاربرد بادكش و حجامت در درمان بیماری های گوناگون آشناست، در برخورد با هر نوع بیماری بدون تردید،‌ ابتدا در اندیشه ی انجام حجامت است و بعد درمان های دیگر، زیرا در شرایط امروزی و با تعدد مراجعات، عملا ثابت شده كه بادكش و حجامت آسان ترین و سریع ترین روش درمان است. "

یوهان آبل در كتاب خود به بررسی و تحقیق در مورد اثرات حجامت در مواضع مختلف بدن پرداخته است كه در این قسمت بطور خلاصه به بیان برخی از نتایج تحقیقات وی می پردازیم:

الف ـ حجامت در ناحیه سه گوشه ی شانه:

از این ناحیه تمامی آسیب و التهابات سر را می توان معالجه نمود. همچنین حجامت در این نقطه موجب درمان التهاب حلق و عفونت لوزه می شود. حجامت در این ناحیه برای درمان EPICONDILITIS(التهاب استخوان بازو) و درد و تورم مفاصل  موثر است و موجب تسریع گردش خون در غده ی تیروئید می شود... كسانی را كه دچار افسردگی بوده و خلق و خوی مساعدی ندارند، باید در این ناحیه تحت ماساژ و بادكش قرار داد.

فردی كه به مدت 4 هفته دچار TONSILITIS (التهاب لوزه) و اكستراسیستول* بود و حتی با مصرف آنتی بیوتیك های زیاد بهبود نیافته بود ، یك روز بعد از حجامت در ناحیه ی سه گوشه ی شانه، به آرامش و بهبودی قلب خود دست یافت و یك هفته پس از آن ، عفونت وی برطرف شد.

ب ـ ناحیه ی صفرا و كبد:

حجامت در این ناحیه عبور صفرا در مسیر خود را تسهیل می كند و در مورد سندرم POST CHOLECYSTECTOMY (برداشتن کیسه ی صفرا ) سریعا موجب بهبودی می شود كه كمتر روش درمانی از این نظر با حجامت قابل مقایسه است. حجامت دراین ناحیه هم چنین اثرات درمانی بر آب مروارید و سینوزیت مزمن  دارد.

ج ـ ناحیه ی ریه :

حجامت در این ناحیه موجب تسهیل گردش خون ریوی و آسان شدن عملكرد قلب شده و در مواردی مثل برونشیت، آسم و نیز عفونت ریه موثر است. كسانی كه دچار عفونت های ریه هستند، با حجامت مداوا می شوند . تجربیات BOCHMANN-HUFELAND حاكی از موثر بودن حجامت در مبتلایان به پنومونی(ذات الریه) با تب بالا می باشد.

د ـ ناحیه ی كلیه و مثانه :

بعد از حجامت ناحیه ی صفرا، مهم ترین نقطه برای پاكیزه كردن بدن از مایعات مضر ، این ناحیه است. حجامت در این ناحیه انسداد در لوله های گلومرولار را برطرف می سازد و در نتیجه بیماری های كلیه  و بسیاری از بیماری های مرتبط با عملكرد كلیه ها درمان می شوند. برخی دیگر از اثرات درمانی حجامت در این ناحیه عبارتند از : اكلامپسی، آسم  و داغ شدن بدن هنگام یائسگی.

ه ـ ناحیه ی لگن خاصره كوچك و تخمدان ها :

برخی از اثرات حجامت در این ناحیه عبارتند از : تنظیم سیستم مثانه و كیسه ی صفرا ، تقویت جریان خون در لگن كوچك و تقویت غدد جنسی ، بهبود  آرتروز  كمر و‌ باسن و زانو ،‌ درمان ناراحتی های دوران یائسگی  ، فشار خون بالا ، دیسمنوره  (قائدگی دردناک) و آمنوره(قطع شدن خون حیض)، بیماری های پروستات  ، هموروئید .

و ـ ناحیه ی كنترل فشار خون بالا:

حجامت در این نقطه برای رفع درد كمر و فشار خون بالا مطلوب است. معمولا فشار خون بین 30-10 میلی متر جیوه كاهش می یابد و برای ماه ها بدون تغییر می ماند. لذا داروی مصرفی بیمار را می توان كم کرد. هم چنین با انجام حجامت در این ناحیه معمولاً سرگیجه ، وزوز گوش  و مشاهده ی اجسام فنری در جلوی چشم رفع می شوند.

دكتر یوهان آبل در كتاب خود هم چنین به بیان و توضیح موارد متعددی از بیمارانی كه با حجامت درمان شده اند پرداخته كه توضیح همه ی آنها در این جا میسر نمی باشد و علاقمندان می توانند به ترجمه ی این كتاب مراجعه كنند.

پی نوشت :

*اكستراسیستول: ضربه ی زودرس در ریتم بطن یا دهلیز قلب که ارتباطی با ریتم معمولی آن ندارد و به علت پیدایش تحریک در بعضی از قسمت های قلب در خارج از گره های آن تولید می شود.

دكتر رضا منتظر- عضو هیئت علمی موسسه ی تحقیقات حجامت ایران

حجامت و احتمال ابتلا به ایدز و هپاتیت

پاسخگوی سئوالات زیر آقای دکتر محمدعلی گوارا؛ پزشک عمومی می باشد.

-1  حجامت چیست؟

از نظر طب سنتی، حجامت روش دفع‌کننده سموم در بدن می‌باشد و با انجام حجامت می‌شود سموم را از بدن خارج کرد. ما برای افراد مبتلا به میگرن در چند نوبت حجامت می‌کنیم. به فرا خور حال این افراد تقریباً 3 تا 5 بار حجامت برای هر فرد انجام می‌گیرد. بعد از معاینه و تشخیص میگرن توسط پزشک متخصص در امر طب سنتی، روش‌های درمانی این افراد و اینکه چند بار و در چه مواقعی باید حجامت شوند، تعیین شده و درمان آغاز می‌شود. با قاطعیت می‌توان گفت سردرد این افراد، با همان حجامت اول، تقریباً شروع به خوب شدن می‌کند.

فواصل درد طولانی‌تر و مدت آن کم‌تر می‌شود و رفته رفته وضعیت عمومی بهتر می‌شود و آستانه درد بالا می‌رود و راحت‌تر می‌توانند درد را تحمل کنند و از طرفی شدت درد نیز کاهش می‌یابد. بعد از انجام حجامت و حین درمان از داروهای گیاهی نیز استفاده می‌شود. تاکنون در طول درمان چند ساله، حتی یک مورد مشاهده نشده است که این بیماری بعد از درمان توسط حجامت برگشته باشد.

-2  گروهی معتقدند که استفاده از طب سنتی (حجامت) ممکن است مشکلاتی از قبیل ابتلا به بیماری‌هایی مانند هپاتیت و ایدز و... به همراه داشته باشد. نظر شما به عنوان پزشک متخصص چیست؟

باید عنوان شود که اگر حجامت توسط پزشک حاذق و متخصص در امر حجامت انجام شود، به هیچ وجه امکان ابتلا به بیماری‌های دیگر وجود ندارد. چون تمام لوازم مورد استفاده حجامت استریل می‌باشد، یعنی هم لیوان‌های مورد مصرفی از سازمان انرژی اتمی فراهم می‌شود و هم تیغ‌های مصرفی استریل می‌باشد. برای هر بیمار یک لیوان و یک تیغ مستقل استفاده می‌شود و چون تمام وسایل حالت یک بار مصرف دارند، اصلاً امکان ندارد کسی از این روش به این گونه بیماری‌ها مبتلا شود. طبق آمار وزارت بهداشت و درمان در سال گذشته حدود چهار و نیم میلیون نفر در ایران حجامت کرده‌اند که این مطالب در نشریه سازمان نظام پزشکی به تفضیل درج شده است. البته چهار و نیم میلیون نفر از طریق وزارت بهداشت اعلام شده، ولی آمار دقیق بیشتر می‌باشد.

اگر بعد از حجامت افراد مبتلا به ایدز و هپاتیت می‌شدند، باید آمار این بیماری به صورت انفجاری در کشور افزایش پیدا می‌کرد و تمام این مطالب عنوان شده توسط گروهی ناآشنا با این روش درمان، صحبت‌هایی بی‌منطق و غیرعلمی می‌باشد و کسانی که این مطالب را عنوان می‌کنند از حجامت شناخت کامل و صحیح ندارند.

اگر حجامت توسط پزشک حاذق و متخصص در امر حجامت انجام شود، به هیچ وجه امکان ابتلا به بیماری‌های دیگر وجود ندارد. چون تمام لوازم مورد استفاده حجامت استریل می‌باشد.

3- لطفاً در مورد تاریخچه حجامت و روش درمانی آن بیشتر توضیح دهید؟

حجامت یعنی حجیم کردن که در لاتین CUPPING گفته می‌شود و در سایت‌های مختلف به ‌صورت CUPPING یا PHLEBOTOMY عنوان می‌شود.

حجامت روش درمانی است که از هزاران سال پیش، حتی از زمان بهرام‌ گور رواج داشته و بعد از اسلام، اساساً پیامبر گرامی خیلی روی این مطلب تأکید کرده‌اند و جایگاه حجامت را برای ما مشخص کردند. چون در آن زمان جایگاه مناسبی برای حجامت نبود پیامبر گرامی تعریف مناسبی برای حجامت بیان کرده‌اند و حدیث مشهودی نیز در این زمینه وجود دارد که پیامبر می‌فرماید: «در شب معراج، در آسمان هفتم با هر گروه از ملائک که ملاقات کردم و هر گروه از ملائک که مرا دیدند گفتند، ای محمد(ص) حجامت کن و امت خود را به حجامت امر کن».

بنابراین قدمت و تأکید بر انجام حجامت از ائمه می‌باشد. به‌خصوص امام رضا(ع) بسیاری از خواص و فواید حجامت را بیان کرده اند.

روش درمانی حجامت عام بدین ترتیب است که یک لیوان استریل در بین دواستخوان کتف مریض قرار داده می‌شود و به وسیله سوپاپ خروجی لیوان، مکش موجب بی‌حس و سر شدن محل حجامت می‌شود. لیوان را برداشته و خراش‌هایی را به وسیله تیغ به ظرافت روی پوست می‌کشیم. مجدداً لیوان را قرار داده و مکش ایجاد می‌شود. سه بار این کار تکرار شده و مقداری خون می‌گیریم.

نیمه دوم یا ایام پریشان هر ماه قمری برای حجامت کردن وقت مناسبی است. ایام پریشان، روزهای 17 و 19و 21 ماه قمری می‌باشد.

مقدار خون گرفته شده هم به اختیار پزشک نمی‌باشد و خود بافت بدن هر مقدار که لازم باشد خون می‌دهد و ما دخالت در اندازه ی خون نداریم. این خون به وسیله فشار مکش ایجاد می‌شود. بعد از این که مکش ایجاد شد، خون از بافت کشیده می‌شود. برش‌هایی که توسط پزشک انجام شده اصلاً روی رگ نمی‌باشد و برش روی بافت انجام می‌گیرد.

طبق تحقیقات انجام شده این خون گرفته شده از طریق حجامت دارای هموگلوبین 75 می‌باشد و میزان گلبول‌های بالایی دارد که اساساً یا عمر این گلبول‌ها به پایان رسیده و یا تغییر شکل یافته‌اند. می‌توان گفت که این خون در بدن استفاده‌ای ندارد و این خون حاوی ماکرو مولکول‌ها، کلسترول، تری گلیسرید سموم داخل بدن می‌باشد.

معمولاً حجامت در نیمه دوم ماه قمری انجام می‌‌دهد، زیرا همان طور که در روایات اسلامی نقل شده همان گونه که ماه بر جذر و مد دریا تأثیر دارد، بر روی بدن انسان نیز تأثیر می‌گذارد. بنابراین نیمه دوم یا ایام پریشان هر ماه برای حجامت کردن وقت مناسبی است. ایام پریشان، روزهای 17 و 19و 21 ماه قمری می‌باشد.

نقش حجامت در تقویت سیستم ایمنی بدن

یکی از اثرات منحصر به فرد و قوی حجامت، پیشگیری از سرماخوردگی  های مکرر و انواع آلرژی  است. توضیحات ذیل در این مورد قابل دقت است :

قسمتی از بدن که حجامت در آنجا انجام می شود، ارتباط بسیار نزدیكى با محل تجمّع سیستم لنفویید و غدد لنفاوى دارد. در صورت نفوذ میكروب‏ها و هرگونه آنتى‏ژن، سلول‏هاى ایمنى موجود در غدد لنفاوی به صورت بسیار قوى و شدید با عامل مهاجم به نبرد پرداخته، آن را مغلوب مى‏كنند. بنابراین وجود غنى‏ترین و قوى‏ترین سیستم لنفاوى در كنار مواضع حجامت باعث مى‏شود كه احتمال ابتلاء به عفونت و غلبه‏ى میكروب بر بدن از طریق موضع حجامت در حدّ صفر باشد و بر عكس تحریك سیستم ایمنى به وسیله‏ى حجامت باعث تقویت این سیستم حیاتى شود.

در طب رایج نه تنها هیچ روشى براى تقویت سیستم ایمنى بدن وجود ندارد، بلكه بسیارى از درمان‏هاى موجود از جمله تجویز داروهاى كورتونى باعث تضعیف عملكرد آن مى‏شود. بنابراین اثبات نقش حجامت در تقویت سیستم ایمنى از اهمیت زیادى برخوردار بوده و تأثیر آن را در درمان بسیارى از بیمارى‏ها توجیه مى‏كند.

 وجود قوى‏ترین سیستم لنفاوى (ایمنی) در كنار مواضع حجامت باعث مى‏شود كه احتمال ابتلاء به عفونت و غلبه‏ى میكروب بر بدن از طریق محل حجامت در حدّ صفر باشد و بر عكس تحریك سیستم ایمنى به وسیله‏ى حجامت باعث تقویت این سیستم حیاتى می شود.

شواهدى كه به اثبات این مدّعا كمك مى‏كند، عبارتند از:

1- ائمه‏ى معصوم ‏علیهم السلام در روایات متعدد حجامت را به عنوان وسیله‏اى براى پیشگیرى از بیمارى‏هاى مختلف مطرح فرموده‏اند. بدیهى است، بدن موقعی در پیشگیرى از بیمارى‏ها موفق است كه از سیستم دفاعى قوى برخوردار باشد.

2- زكریاى رازى در فصل پنجم كتاب جُدرى و حصبه، براى حجامت تأثیرى پیشگیرانه شبیه واكسیناسیون قائل شده و مى‏گوید:

« در احتراز از آبله قبل از ظهور و جلوگیرى از ازدیاد آن بعد از بروز، مقتضى است كودكان و نوباوگان و جوانانى را كه آبله در نیاورده‏اند یا آنكه آبله مرغان گرفته‏اند و هم‏چنین كسانى كه مزاج آن‏ها مستعد قبول آبله است، فصد و كودكان كمتر از چهارده سال را حجامت كنند.»

وى، هم‏چنین مى‏گوید:

«...اما شیرخواران متجاوز از پنج ماه كه بدن آن‏ها تر و تازه و سفید و سرخ باشد را باید حجامت كرد.»

این نظر رازى كه براى پیشگیرى از ابتلاى كودكان زیر چهارده سال به آبله، حجامت را توصیه كرده است، با فرضیه‏اى كه مكانیسم اثر حجامت را تقویت سیستم ایمنى بدن مى‏داند، كاملاً مطابقت دارد و چه خوب است كه امروزه با ریشه‏كن شدن بیمارى آبله، به تحقیق و بررسى اثر حجامت در پیشگیرى از ابتلا به سایر بیمارى‏هاى عفونى بپردازیم.

3- درمان زكام و آلرژى به وسیله‏ى حجامت:

از زكریاى رازى رساله‏اى باقى مانده كه در آن سؤال شهید بلخى را در مورد فردى كه مبتلا به زكام بوده، پاسخ داده است. رازى در این رساله بعد از بیان فهرست طولانى از پرهیزهایى كه باید مراعات شود و نیز بیان داروهاى گیاهى مؤثر بر این بیمارى، می گوید در مواردى كه بیمارى شدید باشد باید از حجامت نیز استفاده شود:

« اما كسانى كه رنج آنان از این بیمارى افزون باشد، یعنى بدین گونه كه سوراخ‏هاى بینى بسته شده و خارش داشته باشد و عطسه‏ فراوان شده و آب از بینى فرو ریزد، باید از چیزهایى شبیه به آنچه یاد شد و نیز از راه رفتن و عرق كردن در حمام و حجامت از فرو رفتگى پشت استفاده كنند...»

لازم به ذكر است كه براى درمان انواع آلرژى  از نوعى حجامت خاص استفاده مى‏كنیم و اینجانب بیماران متعددى داشته‏ام كه بعد از سالیان متعدد مصرف داروهاى شیمیایى و مراجعه به كلینیك آلرژى، هیچ نتیجه‏اى نگرفته اند، لیكن با انجام چند نوبت حجامت آلرژى، كاملاً بهبود یافته‏اند.

4- نقش حجامت در پیشگیرى از سرماخوردگى:

افرادى كه به طور منظم حجامت مى‏شوند، یا دچار سرماخوردگى  نمى‏شوند و یا در صورت ابتلاء، بیمارى‏شان بسیار خفیف و زودگذر خواهد بود. این حقیقتى است كه بسیارى از بیماران، شخصاً متوجه آن شده و به ما اعلام كرده‏اند كه اگر مثلاً سال گذشته چندین نوبت سرماخوردگى  شدید داشته‏اند، زمستان امسال كه حجامت كرده‏اند اصلاً سرما نخورده و یا بیمارى‏شان ظرف یک یا دو روز كاملاً خوب شده و علائمى چون تب و درد بدن نیز نداشته‏اند. پرونده‏ى بیماران درمان شده گواه روشنى است بر این ادّعا كه حجامت با افزایش توان ایمنى فرد باعث غلبه‏ى زودرس وى بر انواع ویروس‏هاى سرماخوردگى مى‏شود.

حال دقت بفرمایید كه اگر تنها همین یك خاصیت حجامت را در نظر بگیریم، فراگیر شدن این سنت اسلامى تا چه حد مى‏تواند مصرف انواع آنتى‏بیوتیك، آمپول‏هاى پنى‏سیلین، داروهاى مسكّن و تب‏بر و انواع شربت‏هاى سینه را كه به وفور خصوصاً در فصل زمستان استفاده مى‏شوند، كاهش دهد و تا چه حد مى‏تواند بهره‏ى كارى دانش‏آموزان و شاغلین را كه به دنبال آنفلوآنزا بعضاً به مدت یك هفته بسترى مى‏شوند، افزایش دهد.

 حجامت با افزایش توان ایمنى در فرد، باعث غلبه‏ى سریع او بر انواع ویروس‏هاى سرماخوردگى مى‏شود.

لازم به ذكر است كه فرزندان بنده كه 8 و 5 سال دارند، از بدو تولد سرماخوردگى شدید نداشته و تاكنون هیچ یك از انواع داروهاى آنتى‏بیوتیك یا پنى‏سیلین را نیز دریافت نكرده‏اند. آن‏ها را صرفاً سالى دو نوبت حجامت مى‏كنم و در سلامت كامل به سر مى‏برند و تعجب مى‏كنید اگر بگویم، برنامه‏ى واكسیناسیون را كه براى همه‏ى اطفال از بدو تولد انجام مى‏شود، براى آن دو انجام نداده‏ایم. فرزند اولم تا 9ماهگى واكسن دریافت كرده ولى دومى اصلاً واكسیناسیون نشده و از قضا از نظر تغذیه و رشد جسمى از اولى نیز سالم‏تر است.

5- تأثیر حجامت در افراد پیوند عضو شده:

یكى از معدود موارد ممنوعیت انجام حجامت، افرادى هستند كه عضو پیوندى دارند. شرط موفق بودن عمل پیوند اعضاء، ضعیف نگاه داشتن سیستم ایمنى بیمار است. به همین منظور داروهاى متعددى به نام ایمونوساپرسیو را تجویز مى‏كنند تا سیستم ایمنى فرد همواره ضعیف بماند. اگر سیستم ایمنى بیمار به هر دلیل تقویت یا فعال شود، خطر پس زدن عضو پیوند شده وجود دارد. انجام حجامت، از آنجایى كه باعث تقویت سیستم ایمنى مى‏شود، در بیماران پیوند شده خطرناك و ممنوع است.

به هر حال چنان چه فرضیه‏ى تقویت ایمنى صحیح باشد كه شواهد زیادى هم براى آن وجود دارد، مى‏توان امیدوار بود كه حجامت وسیله‏ى مناسبى براى درمان بسیارى از بیمارى‏هاى عفونى، سرطان‏ها و نیز بیمارى‏هاى اتوایمیون كه طب رایج در مقابل آنها درمانده است، باشد.                                  منبع :   کتاب طب اسلامی، گنجینه تندرستی (تالیف دکتر رضا منتظر-عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات حجامت ایران)

عود بیماری بعد از درمان با حجامت

پاسخگوی سئوالات زیر آقای دکتر محمدعلی گوارا؛ پزشک عمومی می باشد.

1 - در بسیاری از بیماری‌ها شاهد هستیم، حتی بعد از درمان ممکن است بیماری مجدداً عود کند. نظر شما در مورد عود مجدد بیماری توسط حجامت چیست؟

در درمان با حجامت عود به اندازه درمان‌های دیگر وجود ندارد و اگر بیمار سالی یک یا حداکثر دو بار حجامت را تکرار کند، به هیچ وجه عود مجدد تکرار نخواهد شد.

حجامت حتی بیماری‌های دیگر را پوشش می‌‌دهد. به عنوان مثال با انجام حجامت برای درمان میگرن، غلظت‌خون نیز متعادل می‌شود.

در درمان میگرن توسط روش‌های رایج از داروهایی مثل بتابلاکرها استفاده می‌شود که خود این آن‌ها، هیپر گلیسمی (افزایش قندخون) و هیپرلیپیدمی (افزایش چربی‌خون) ایجاد می‌کند و طول درمان با این‌ها معمولاً بالاتر از 6 ماه می‌باشد. ولی در درمان میگرن توسط حجامت، معمولاً با همان درمان اول، 90 درصد درد از بین می‌رود و فقط برای کامل شدن درمان که درد احیاناً عود نکند، درمان را ادامه می‌دهیم.

2 - نظر شما در مورد پیش‌گیری از بیماری‌ها توسط حجامت چیست؟

اصولاً حجامت برای پیشگیری می‌باشد. به‌عنوان مثال خود پیامبر که چندین بار(527 بار) حجامت کرده بودند عنوان می‌کردند که حجامت برای پیش‌گیری از بیماری‌های روانی، بیماری‌های آرتریتی(التهابی)، بیماری‌های تب‌دار و عفونتی بوده و طبق تحقیقات انجام شده حدود 30 فاکتور را در بدن افزایش و کاهش می‌‌دهد.

حجامت انواع مختلف دارد و حدود چهارده نوع حجامت روی اعضای بدن انجام می‌شود و 27 نوع بادکش روی جاهای مختلف بدن قرار می‌گیرد که به فراخور بیماری‌های مختلف، پزشک متخصص حجامت از این روش‌ها استفاده می‌کند.

بعد از حجامت نباید تا 24 ساعت فعالیت سنگین بکنند و بهتر است لبنیات نخورند. 12ساعت استحمام نکنند و در مورد مسائل شرعی هم می‌توانند از مراجع تقلید سئوال کنند. هیچ دارویی بعد از حجامت نیاز نمی‌باشد و بهتر است شربت عسل بخورند.

3- آیا بیمارانی که توسط حجامت درمان می‌شوند، بعد از انجام حجامت باید از دارو استفاده کنند؟

معمولاً بعد از انجام حجامت هیچ دارو و اقدام دیگری نیاز نمی‌باشد، غیراز این که گفته می‌شود بعد از حجامت نباید تا 24 ساعت فعالیت سنگین بکنند و بهتر است لبنیات نخورند. 12ساعت استحمام نکنند و در مورد مسائل شرعی هم می‌توانند از مراجع تقلید سئوال کنند. هیچ دارویی بعد از حجامت نیاز نمی‌باشد و بهتر است شربت عسل بخورند.

ضمناً حکما گفته‌اند که قبل از حجامت بهتر است تخم‌مرغ مصرف نشود، وعده غذایی کامل میل شود و سپس برای حجامت مراجعه کنند. مقدار خونی که در حجامت گرفته می‌شود حدود 50 الی 70 سی سی می‌باشد و ما روایت داریم که امام صادق(ع) می‌فرمایند: حتی بچه 4 ماهه را می‌شود حجامت کرد و این بدان معنی است که در طب اسلامی از 4 ماهگی به بعد انجام حجامت برای پیش‌گیری از بیماری‌ها لازم می‌باشد.

-4  توصیه ی شما به این بیماران و دیگر افراد درباره استفاده از حجامت کدام است؟

توصیه می‌شود به‌طور کلی در درمان بیماری‌ها، روش‌های همراه با طب نوین را هم مدنظر داشته باشند و آن‌ها را قدیمی یا بدون پایه در نظر نگیرند. چنان که در چند ساله اخیر که از حجامت استفاده می‌کنیم در درمان خیلی از بیماری موفق عمل کرده‌ایم وهمان‌طور که در کشورهای پیشرفته رایج می‌باشد، بیمار باید راه درمانی را آزادانه انتخاب کند. بنا به روایات اسلامی حجامت «دواء لکل داء» می‌باشد. پیامبر(ص) نیز برای پیش‌گیری از بیماری‌ها، حجامت را توصیه کرده‌اند.

ما امیدواریم که راه برای تحقیقات بیش‌تر در زمینه ی حجامت باز شود و افرادی که تجربه این کار را دارند روش‌های درمان با حجامت را ادامه دهند. با توجه به اینکه روش درمان با حجامت از نظر هزینه بسیار ارزان می‌باشد و در استفاده از حجامت هیچ محدودیتی نمی‌باشد توصیه می‌شود که عموم مردم برای پیش‌گیری از بیماری‌ها و درمان بیماری‌ها از این روش درمانی بیش‌تر استفاده کنند.

لابد شما هم شنیده اید  که پیشگیری بهتر از درمان است ، اما تا چه اندازه به این امر توجه دارید؟
بسیاری از بیماری ها با پیشگیری به موقع نیازی به درمان ندارد . شیخ الرئیس بو علی سینا طبیب و دانشمند  مشهور ایرانی ده قرن پیش گفته است از اعضاء رئیسه خود به خوبی مراقبت کنید تا عمری طولانی وبا نشاط داشته باشید.
اعضاء رئیسه شامل: کبد ، قلب ، کلیه ، و مغز است . اگر از این 4 عضو با دقت و جدیت مراقبت کنید هرگز دچار بیماری های ناگوار نخواهید شد .
کبد : برای حفظ بهداشت و سلامت کامل کبد به نکات ذیل توجه داشته باشید :
1-    از خوردن چربی ها ،  سرخ کردنی ها  ، آبمیوه های صنعتی و نوشابه های گاز دار پرهیز کنید .
2-    پیامبر اکرم می فرماید : ( شرب الماء علی اثر الدسم یهیج الداء ) خوردن آب  دربین غذاویا بلافاصله  بعد از صرف غذا  ، بسیار مضر است  .
3-    تا غذای قبلی حضم نشده اقدام به خوردن غذای مجدد نکنید .
4-    مصرف سیگار ، قلیان ، پیپ و مواد مخدر آسیب جدی به کبد میرساند .
5-    تند خوردن غذا  ، یک نفس سر کشیدن آب ، حمام کردن بعد از غذا  ، حرکات سنگین ورزشی بعد از غذا ، نگرانی و اضطراب ، نعره و فریاد کشیدن دشمن کبد است .
6-    حفظ آرامش ، استراحت کافی ، مصرف میوه  و  سبزیجات تازه  ، ورزش و پیاده روی مستمر نقش بسیار مثبتی در سلامتی کبد دارد .

آثار کبد سالم : شادابی و طراوت پوست صورت ،  اخلاق خوش و نیکو ، خواب راحت ، روی خندان و عمر طولانی .
آثار کبد نارسا و تنبل : یبو ست مزاج ، تلخی دهان ، تیرگی پوست صورت ، کبودی لب ، خشکی و سفیدی زبان ، عارضه اطراف چشم ، عطش فراوان ، قرمزی یا زردی ادرار، رنگ پریدگی یا بر افروختگی چهره ، بد خلقی و بی قراری ، دلشوره ، اضطراب ، ریزش موی سر ، جوش ولک در صورت و بدن ، درد در ناحیه کبد (سمت راست) . در پاکسازی کبد از عرق کاسنی و شاتره ، سکنجبین، ترنجبین ، شیر خشت ، گل پنیرک و ملین های گیاهی می توانیم بهره بگیریم . برای پاکسازی کبد حد اقل45 روز  وقت لازم است .

قلب : برای داشتن قلبی قوی و سالم باید توجه ویژه ای به آن داشت . از خیالات واهی ، استرس ، هیجان ، غم و اندوه ، عوامل تشنج و وحشت  زا باید دوری کنید ، از فضای مطبوع مثل باغ و محیطی که در آن گل باشد باید استفاده کرد .  از گیاهانی که مفرح اعظم برای قلب است غافل نشویم .
گل گاو زبان ، سنبل الطیب ، بادرنجبویه ، زعفران ، هل سبز و سفید ، گل سرخ ، تخم گشنیز ، شاتره ، جوز هندی ، میخک ، مسطکی ، تخم حزفه ، فرنجمشک با عرق بیدمشک و گلاب .
نفخ معده باعث فشار بر روی قلب می گردد . باید از خوردن غذا های نفاخ جلوگیری کرد . کم خوابی و شب زنده داری دشمن قلب است . با مصرف گیاهان داروئی همیشه قلبی سالم و روحیه ای با نشا داشته باشید .

کلیه : همیشه و همه حال مواظب ورم کلیه ، عفونت کلیه و سنگ کلیه باشید . در فصل زمستان و سرمای شدید کلیه ها را با شال پشمی بپوشانید . اگر خون در ادرار دیده شد حتما  به پزشک مراجعه کنید . در مصرف لبنیات ، تخم مرغ بپرهیزید از خوردن حلیم ، کلیه شیرینی ها و شیرینی های خامه دار که باعث تولید سنگ کلیه و مثانه می گردد پرهیز کنیم . با مصرف شیره خنک عرق خار شتر ، عرق خار خاسک و ماء الشعیر از تولید سنگ در کلیه ها و مثانه جلوگیری کنید . برای سلامت کلیه ها  از ورزش در فضای سالم غفلت نکنید . کلیه مثل شمع می ماند ، اگر محافظت نشود می سوزد و خاکستر می شود . مراقبت از کلیه ها را در اولویت قرار دهید .
با خوردن خربزه بعد از جدا کردن تخمه آن ها  کاملا چرخ کرده و در مخلوط کن هم بزنید و نکتار آن را بخورید ، پوست آن برای دفع سنگ و جای تخمه آن برای عفونت کلیه خوب است .

مغز : اگر مایل هستید که هرگز دچار فلج اعضاء نشوید حتما از مغز خود به خوبی مراقبت کنید .
1-    از عصبانیت و خود خوری پرهیز کنید .
2-    هرگز با شکم پر به بستر نروید .
3-    فشار خون ، غلظت خون ، جربی خون خود را مرتب کنترل کنید .
4-    با تلاوت فرآن و مطالعه کتب ، مغز و حافظه خود را بیمه کنید .
5-    مراقب باشید ضربه ناگهانی و محکم به سرتان وارد نشود .
کندر هندی  ، سعد کوفی ، مسطکی ایتالیائی ، زعفران ایرانی ، عسل وحشی برای تقویت مغز و حافظه بی نظیر است .

لاغری : لاغر شدن و لاغر ماندن برای کسانیکه اضافه وزن دارند حقیقتا یک آرزوست اما آرزویی دست نیافتنی نیست . لاغر شدن سخت است اما غیر ممکن نیست . برای لاغر شدن علاوه بر مصرف دارو های لاغری گیاهی لاغر کننده به نکات مهمی باید توجه داشت :
1-    ابتدا باید از فشار های عصبی حتی المقدور کاست . چون باعث ترشحات اسیدی معده  شده و اشتهای کاذب ایجاد می کند .
2-    در نهار و شام قبل از سیر شدن از غذا دست بکشید .
3-    پیاده روی و ورزش مداوم عامل اصلی  کاهش وزن است .
4-    هرگز به دنبال رژیم های سخت و طاغت فرسا نباشید . وقتی خودمان را از خوردن محروم می کنیم  آنزیمی در بدن تولید می شود که به مغز فرمان می دهد تا می توانی بخور و این یک فاجعه است . رژیم باید آهسته و پیوسته باشد .
5-    در رفع یبوست مزاج باید بکوشیم ( یبوست مزاج ام الامراض ) . یبوست ، مادر همه بیماری هاست  .
6-    مطلقا در بین غذا آب مصرف نشود چون باعث چاقی مخصوصا شکم و پهلو ها می شود . در صورت تشنه شدن خوردن آب 25% از کالری های مصرفی روزانه  را می سوزاند .
7-    غذا را به صورت آهسته و آرام میل کنید . شما ممکن است کم غذا بخورید اما با عجله ، همین باعث چاقی مفرط می شود.
8-    استفاده از ترکیبات مخصوص لاغری شما را به وزن دلخواه  می رساند . فقط باید کمی حوصله داشته باشید و به دستورات غذائی و بهداشتی ( که از دستورات دارویی هم مهمتر است ) توجه کنید . شما می توانید با  یک رژیم مخصوص که در همین CD گفته ام پانزده الی  بیست روزه ده کیلو از وزن خود را کم کرده واز زندگی  لذت برده و از تن سالمی برخوردار باشید وخواب راحتی داشته باشید . چاقی : همان گونه که  افراد چاق در حسرت لاغر شدن هستند ، افراد لاغر هم در آرزوی ازدیاد وزن هستند  و این یک خواسته معقول و به حق است . نه چاقی خوب است ونه لاغری . باید به دنبال  اندامی متناسب  بود . ابتدا باید علت لاغر بودن را جست و جو کرد  تا درمان  آن میسر شود .

برای چاق شدن به نکاتی مهم اشاره می شود :
1-    از کلیه عواملی که موجب تحریک اعصاب ، نگرانی ، اضطراب ، پرکاری و افراط در هر چیز بپرهیزید.
2-    8 ساعت خواب و استراحت کافی داشته باشید .
3-    مصرف سرکه و ترشی جات صنعتی ممنوع و از سرکه محلی ، آبغوره و بخصوص لیموی تازه استفاده کنیم.
4-    از غذا هایی مانند : خرما ، عسل ، بادام زمینی ، جگر تازه گوسفندی ، کباب بره ، حلوا ارده ، فرنی ، مربای گل محمدی ، لوبیای سبز ، انگور ، انار شیرین ، شیر و عسل ، عرق یونجه ، عرق برگ چنار ، عرق زنیان ، شربت اشتها آور گیاهی ، مالت جو و دارو های گیاهی دیگر استفاده کرد .
با مصرف یک دوره یک ماهه هر ماه 6 کیلو به وزن خودتان اضافه می کنید .

اعصاب : متاسفانه زندگی پر سر و صدای ماشینی خیلی ها را دچار ضعف اعصاب و افسردگی کرده است . اغلب بیماری های مزمن  مقاوم و پایدار ، ریشه عصبی دارد . برای رسیدن به اعصابی آرام ضمن مصرف دارو های بسیار مفید و موثر گیاهی  به نکات بهداشتی هم باید توجه داشته باشیم :
1-    از مصرف اغذیه خشک و یبوست دار باید خودداری کنیم .
2-    تقویت قلب و تقویت عمومی بدن لازم است .
3-    مصرف سرکه و ترشی جات مصنوعی ، اغذیه شور و شب مانده ، کنسرو جات گوشت گاو و  گوساله را باید کنار بگذاریم .
از دم کرده گل گاو زبان ، سنبل الطیب ، بهار نارنج و به لیمو غفلت نکنیم . عرق بیدمشک ، بهار نارنج  و طارونه برای تقویت اعصاب همتا ندارد .

قند خون : این بیماری را دست کم نگیرید . اسمش شیرین است ولی خودش تلخ است و عواقبش بسیار    نا گوار است . این بیماری مداوا ندارد اما با آن می شود مدارا کرد . ابتدا باید از فشار های عصبی کاست اما متاسفانه این بیماری خود عامل فشار های عصبی است . پس  باید دقیق تر و جدی تر با این بیماری مقابله کرد . اکثر  افرادی که به قند خون مبتلا هستند  دچار تشنگی مفرط ، پرخوری و تکرر ادرار می شوند . بیماری قند می تواند ارثی باشد .  اگر در خانواده شما کسی دچار بیماری قند است  لازم است  جانب احتیاط را از دست ندهید
بیماران قندی باید از انجام کار های سنگین و طاغت فرسا ، استرس دار و پر مشغله جدا بپرهیزند .
در عوض از پیاده روی مستمر و ورزش روزانه غافل نشوند . رعایت رژیم غذایی و مصرف دارو های گیاهی برای  کاهش نسبی  و موقت قند  ، نافع است . عرق گزنه ، عرق برگ گردو ، عرق شنبلیله ، خرفه ، سیب ترش ، دوغ تازه ، اسفرزه ، خاکشیر ، بارهنگ ، بالنگو ، ده  بذزقندی و  داروگیاهی مخصوص و  عسل  برای کاهش قند مفید است  اما یک  دستور ویژه که بنده ارائه می دهم این بیماری را قطادرمان می کند .

چربی خون : با ازدیاد چربی خون مطمئن باشید که سلامت به خطر می افتد . با پرهیز از مصرف غذا های چرب ، غذاهای مانده ، سوسیس و کالباس کمک شایان و قابل توجهی به سلامت خودتان می کنید .
با مصرف گیاهان داروئی چربی خون قابل مداوا و کنترل است . ودر ضمن به هیچ وجه از روغن های کارخانه ای استفاده نشود .
پروستات مردان : قبل از اینکه پروستات  دچار عارضه جبران ناپذیری شود باید به فکر مداوا بود و از تورم ( بزرگ شدن ) پروستات جلو گیری کرد که در پر سش وپاسخ درمان آن آمده است  .
میگرن : بیماری آزار دهنده ای است که در مقابل معالجه از خود مقاومت نشان می دهد . اما قابل علاج و درمان است شما می توانید ما مراعات کردن غذاهای خود از این  بیماری رهایی یابید .
پوست : بعد از سیرت زیبا داشتن ، صورت زیبا  یکی از آمال  و آرزو های دیرینه انسانهاست . داشتن پوستی زیبا ، شاداب و با طراوت  برای همه مخصوصا خانم ها یک خواسته معقول و منطقی است . برای داشتن پوستی دلخواه به نکات زیر توجه داشته باشید :
1-    از فشار های عصبی خود به میزان قابل ملاحظه ای بکاهید .
2-    در مسیر مستقیم نور آفتاب قرار نگیرید .
3-    پاک سازی کبد از خلط غالب .
4-    از بین بردن عوامل ناسازگار و رعایت بهداشت فردی و جمعی .
5-    حجامت حد اقل سالی دو بار فصل پائیز و بهار نسبت به طبع ومزاج ودر صورت نیاز بدن .
6-    تنظیم اختلالات  هورمونی و تنظیم سیکل ماهانه بانوان .
7-    رفع یبوست مزاج از طریق  روده سموم جذب می گردد و باعث لکه های پوستی می شود .
8-    افراط در خوردن ادویه جات تند و نیز اغذیه چرب و شور باعث ناهنجاری های پوستی می گردد .
9-    پرهیز از چای بهترین کار برای لک های صورت است .
با استفاده از عرقیات خنک مثل کاسنی ، شاتره به همراه خاکشیر و سکنجبین  همچنین مصرف صابون ، کرم ، لوسیون ، صابون زیتون و ماسک های گیاهی زیر نظر متخصص به پوست صورت خود عمری دوباره ببخشید .
مو : داشتن موی سر در هر فردی باعث اعتماد به نفس و آرامش می گردد . مهمترین عامل زیبایی در مردان و زنان بعد از داشتن اندامی مناسب ، موی سر است . تغذیه مناسب ، شست و شوی روزانه ، پاکسازی کبد ، اصلاح و کوتاه نگه داشتن ، کاهش فشار های عصبی ، مصرف میوه و سبزیجات تازه ، استفاده از روغن هایی نظیر: بادام تلخ ، سیاه دانه ، کنجد ، زیتون ،فندق ، عصاره زرده تخم مرغ  موجب تقویت و پایداری موی سر می گردد . مو بر حسب اینکه چرب و خشک و معمولی باشد باید هرکدام با روش خاص تقویت شود . حد اقل 3 ماه و حد اکثر 9 ماه وقت لازم است تا پیاز مو به حالت اولیه برگردد . استفاده از صابون بدون قلیایی عصاره نخود در تقویت موی سر بی نظیر است . تاتانکا گیاهی است که سرخ پوستان برای تقویت موی سر از آن بهره می گیرند  و در جلوگیری قطعی از ریزش موی سر همتا ندارد .

قوای باه : داشتن روابط شرعیه سالم و صحیح برای بقاء نسل و دوام خانواده ها امری ضروری و اجتناب نا پذیر است . متاسفانه اکنون عوامل متعددی است  که باعث عدم توانایی گشته و متعاقب آن بعضی افراد را دچار ناهنجاری نموده است . عواملی نظیر فشار های عصبی ، اعتیاد ،  آلودگی هوا ، تغذیه غلط ، ازدیاد وزن ، قند خون ، غلظت خون ، نارسائی قلب ، تنبلی کبد ، انگل ژیاردیا ، واریکوسل ، پروستات و بسیاری موارد دیگر. ابتدا باید در رفع عوامل کاهش دهنده تمایلات اقدام کرد . سپس با استفاده از معجون های مفید که از سالیان بسیار دور مورد مصرف قرار می گرفته و نتیجه مطلوبی هم داشته به مداوا پرداخت.
معجون جلالی ، معجون افلاطونی ، معجون چهل قلم ، معجون صد گیاه زعفرانی ، ریشه جین سینگ و دیگر ترکیبات  که همگی ممزوج با عسل است  می تواند کمک موثری در این امر باشد . در مقابل خوردن عدس ،کاهو ، قهوه ، ترشیجات ، سرکه ، آب یخ ، کنسروجات ، دخانیات ، گل نیلوفر باعث کم شدن تمایلات می گردد

نکته : از خوردن چای بپرهیزید چرا چونکه چای ماده ای سمی بنام پولی فینول دارد که روی نورنهای مغز تاثیر می گذارد چای ماده ای بنام تیین دارد که سلول های مغز را بی هوش می کند وشما دیگر تشنه نمی شوید چای اعتیاد آور برای خودش است چای عامل سودا و سودا عامل مرض است  در صورت تشنه نشدن شما با خوردن چای بدن آب را از مایعات خارج سلولی استفاده و آب آنها را گرفته و این امر باعث بوجود آمدن غده در بدن می شود و در خانم ها کیست رحم ایجاد کرده و باعث استراکتومی رحم می شود و یا غده سینه   ( پلی استیک ) می شود ودر مردان سرطان روده بزرگ و پروستات ایجاد می کند تا به حال 7 مورد بیماری از چا ی شناخته شده است چای یک ماده ی سمی است که الاغ ها به مزرعه آن حمله نمی کنند تنها آفت چای انسان است چای در انحصار صهیونیست و انگلیس می باشد و با خوردن چای  از نظر اقتصادی کمک به آن ها خواهد شد چای را باید بجای کاج که درختی ملعون است در خیابان ها کاشت تا از آلودگی هوا جلوگیری نموده و سم هوا را بگیرد .

هماچوری به معنای وجود خون در ادرار است. هماچوری میکروسکوپیک به این معنا است که خون موجود در ادرار فقط هنگام آزمایش ادرار در زیر میکروسکوپ دیده می شود، در حالی که هماچوری آشکار به این معناست که وجود خون در ادرار به اندازه ای است که با چشم غیر مسلح نیز می توان آن را دید.

علی رغم این که مقدار خون موجود در ادرار متفاوت است، عللی که می توانند این مشکل را ایجاد کنند یکسان هستند و بررسی ها یا ارزیابی های پزشکی مورد نیاز برای تشخیص آن ها نیز مشابه است.
از آن جایی که ادرار خونی به وسیله یکی از اعضای دخیل در تولید یا انتقال ادرار ایجاد می شود، ارزیابی هماچوری به بررسی کل دستگاه ادراری نیاز دارد.
اعضاء این سیستم عبارتند از کلیه ها، میزنای (لوله ای که ادرار را از کلیه ها به مثانه می آورد)، مثانه، پروستات و میزراه (لوله ای که ادرار را به خارج از مثانه هدایت می کند). باید تاکید شود که حتی بروز یک هماچوری منفرد به ارزیابی نیاز دارد حتی اگر خود به خود برطرف شود.

● چه عواملی سبب بروز ادرار خونی می شوند؟
علل متعددی برای بروز خون در ادرار وجود دارند. برخی مانند سرطان ها، تروما، سنگ ها، عفونت ها یا انسداد مجرای ادراری جدی هستند. برخی دیگر اهمیت کمتری دارند و ممکن است به درمان نیازی نداشته باشند.
این علل عبارتند از:

عفونت های ویروسی، التهابات غیر اختصاصی کلیه، داروهایی که توانایی لخته شدن خون را کاهش می دهند و بزرگ شدن خوش خیم پروستات.

● ادرار خونی چگونه ارزیابی می شود؟
ارزیابی خون در ادرار شامل گرفتن سابقه از بیمار، انجام یک آزمایش فیزیکی، ارزیابی ادرار زیر میکروسکوپ و در نهایت کشت ادرار است. گرفتن سابقه به این صورت است که آیا درد یا ناراحتی مرتبط با هماچوری وجود داشته است یا خیر؟
آیا خون در ابتدا، انتها یا سراسر جریان ادرار وجود داشته است و در نهایت این که آیا بیمار سابقه سیگار کشیدن، سنگ های کلیوی، جراحت دستگاه ادراری، اشکال در ادرار کردن یا ارزیابی قبلی دستگاه ادراری داشته است یا خیر؟
مهم نیست که علت بروز هماچوری تا چه اندازه واضح است، ارزیابی کامل تقریباً همیشه به منظور رد بیماری های زمینه ای جدی از قبیل سرطان ضروری است. به طور معمول سه آزمون تشخیصی برای یافتن شمایی کلی از کل دستگاه ادراری ضروری است و این سه آزمایش عبارتند از پیلوگرام وریدی (IVP)، سیتوسکوپی و سیتولوژی ادرار.
پیلوگرام وریدی یا IVP ، ارزیابی دستگاه ادراری به وسیله اشعه ایکس است. در این روش، یک ماده حاجب به وریدها تزریق شده و به وسیله دستگاه ادراری تصفیه می شود. یک سلسله عکس برداری با اشعه ایکس به منظور مشاهده ناهنجاری ها در طی ۳۰ دقیقه انجام می شود. این بررسی به خصوص برای ارزیابی کلیه ها و میزنای سودمند است اما برای مثانه، پروستات و میزراه سودی ندارد. بنابراین آزمایش دوم به نام سیتوسکوپی ضروری است.
در این روش یک لوله مشاهده گر یا سیتوسکوپ به منظور ارزیابی چشمی مثانه و میزراه به کار می رود. در بیشتر موارد، این روش می تواند بدون هیچ گونه ناراحتی با کاربرد ژل بی حس کننده موضعی انجام شود. سیتوسکوپ از میزراه عبور کرده، به مثانه می رسد و به این ترتیب بررسی انجام می شود.

کل این آزمایش کمتر از ۱۰ دقیقه زمان می برد. آزمایش آخر سیتولوژی ادرار است که شامل تخلیه ادرار در یک ظرف و آزمایش آن به وسیله یک پاتولوژیست به منظور یافتن سلول های سرطانی است.

● ادرار خونی چگونه درمان می شود؟
کنترل ادرار خونی به علت زمینه ای آن بستگی دارد. در بسیاری از موارد، علت کشف نمی شود که خوشبختانه به دلیل عدم وجود یک موقعیت خطرناک است.

به خاطر داشته باشید که علت واقعی بررسی های پزشکی در هماچوری اثبات یک علت خاص نیست بلکه رد یک مشکل جدی است. اگر هیچ علتی برای هماچوری پیدا نشود، ادرار باید به صورت سالانه کنترل شده تا اطمینان حاصل شود که هیچ تغییراتی رخ نداده است.
البته اگر «هماچوری» آشکار عود کرد، ارزیابی دوباره ممکن است ضروری باشد و باید با پزشک مشورت کرد. یک آزمون خونی به منظور کنترل عملکرد کلیه و کنترل فشار خون نیز باید انجام شود.

مردان بالای پنجاه سال باید به منظور غربال گری سرطان پروستات، سالانه آزمون PSA یا آنتی ژن اختصاصی پروستات انجام دهند.
بررسی بیشتر در مورد درمان هماچوری به نتایج بررسی های ذکر شده قبلی و علت واقعی هماچوری بستگی دارد. اورولوژیستی که این آزمایش را انجام می دهد هر گونه درمان یا ارزیابی ضروری بیشتر را درخواست می کند.
● ادرار خونی در یک نگاه :
▪ وجود خون در ادرار گاهی اوقات تنها با میکروسکوپ قابل رویت است.
▪ ارزیابی ادرار خونی به بررسی کل دستگاه ادراری نیازمند است.
▪ آزمون هایی که برای تشخیص ادرار خونی به کار می روند شامل پیلوگرام وریدی (IVP)، سیتوسکوپی و سیتولوژی ادرار هستند.
▪ کنترل و درمان ادرار خونی به علت زمینه آن بستگی دارد.